تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٣٦٣ - رهنمودهايى از آيات
/ ٣٦٤ و رسول اللَّه (ص) در حجة الوداع چنين گفت
اى مردم! از خدا بترسيد، من هيچ چيز را كه سبب نزديك شدن به بهشت يا دور شدن از آتش مىشود فرو گذار نكردم و شما را به آن امر دادم يا از آن نهى كردم». [٣] در حديث شريف از أبو أسامة روايت شده است كه گفت: در نزد امام جعفر صادق (عليه السلام) بودم و مردى از مغيرية (پيروان مغيرة بن سعد كه از غلاة بود و لعنت بر او باد كه اعتقاد به تفويض داشت) در آن جا حاضر بود، پس چيزى را درباره سنتها از او پرسيد و امام گفت: «هيچ چيزى كه فرزندان آدم به آن نياز داشته باشند نيست كه سنّتى در آن از خدا و رسولش موجود نباشد».
و سپس امام صادق اين آيه را تلاوت كرد الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَ أَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي وَ رَضِيتُ لَكُمُ الْإِسْلامَ دِيناً و گفت: پس اگر واجبات و مستحبات آن و آنچه را كه مردم به آن نياز دارند، كامل نكرده بود». [٤] و او گفت عليه السلام: «نديدم كه على قضاوتى كرده باشد مگر اين كه براى آن در سنت اصلّى يافته باشد». و گفت كه على مىگفت: «اگر دو مرد براى رسيدگى به دعوى به نزد من مىآمدند و من در آن باره قضاوتى مىكردم، و سپس مدتى دراز بر آن مىگذشت و باز درباره همان دعوى نزد من مىآمدند، همچون پيشتر حكم مىكردم، بدان سبب كه قضاوت و داورى تغيير نمىپذيرد و از ميان نمىرود»، [٥] و خواه حكم الاهى به صورت خاص بيان شده باشد يا يك اصل كلى شامل آن شود، به هر صورت حدّى دارد كه ما نمىتوانيم از آن تجاوز كنيم، و ما حق اين گمان را نداريم كه چنان تصور كنيم كه خدا امر آن را به ما تفويض كرده است، و حتى امامان معصوم نيز ناگزير بودند كه بر وفق كتاب و سنت فتوى دهند، و از آن روى در اين باره تأكيد كردهاند كه/ ٣٦٥ پندارهاى بعضى از قائلان به تفويض را
[٣] - بحار الانوار، ج ٢، ص ١٧١.
[٤] - همان منبع، ص ١٦٩.
[٥] - همان منبع، ص ١٧٢.