تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٣١٣ - شرح آيات
است، و شايد كلمه مأخوذ از بيع بوده باشد كه در اين صورت معنى بيعت آن مىشود كه افراد مجتمع مسلمان يا جامعه مكتبى نيروها و امكانات مادى و معنوى خود را در برابر دريافت رضوان و خرسندى خدا به او مىفروشند، و اين امر ناگزيرى نيست كه اتمام بيعت با سلام كردن بر رسول و مصافحه كردن با او در مردان، و دست فرو بردن در آب از طرف زنان صورتپذير شود، كه در بيعت با رسول يا با امام على در غدير به همين شكل انجام شد، بلكه ممكن است از راه وكالت صورت پذير شود، بدين معنى كه افراد با نايب رهبر بيعت كنند، يا حتى با نامه نگارى، چه مهم اظهار آمادگى براى اطاعت با حركتى آشكار است.
جابر بن عبد اللَّه (رضى اللَّه عنه) گفت: با رسول اللَّه در زير درخت بر مرگ و بر آن بيعت كرديم كه فرار نكنيم. [١٩] رسول (ص) به نمايندگى خدا دستش را در بيعت بر روى دست مؤمنان قرار مىداد، و پروردگار ما براى پيامبرش تأكيد كرد كه خدا در كمين هر كس است كه نفس او وى را به خيانت تحريك مىكند و خواستار آتش مىسازد.
يَدُ اللَّهِ فَوْقَ أَيْدِيهِمْ دست خدا بالاى دستهاى ايشان است.
/ ٣١٤ يعنى قوت و قدرت او از هر كس بيشتر است.
فَمَنْ نَكَثَ فَإِنَّما يَنْكُثُ عَلى نَفْسِهِ پس هر كه پيمان را بشكند، عليه خود آن را شكسته است، زيرا كه به زودى خود را در جايگاه كسى قرار مىدهد كه به محاربه با خداى صاحب قوت و قدرت پرداخته است، و زيان وى تنها منحصر به آخرت نيست، بلكه به زودى گرفتار خسارت در هر دو جهان خواهد شد، و بر عكس آن، كسى كه ملتزم به عهد و پيمان خود باقى بماند، و بيعت را به پايان برد، از سعادت در دنيا و آخرت هر دو بهرهمند خواهد شد.
وَ مَنْ أَوْفى بِما عاهَدَ عَلَيْهُ اللَّهَ فَسَيُؤْتِيهِ أَجْراً عَظِيماً و هر كس كه
[١٩] - الزمخشرى، ج ٤، ص ٣٣٥.