تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٤٧٧ - شرح آيات

و سپس گفت: ما روح را با فرمانبردارى از خدا و عمل كردن براى او تأييد مى‌كنيم». [١٦] [١٨] و انسان ميان پاسخ مثبت دادن به نداى حق (فطرت و عقل و وحى و پيشواى بر حق) و انصراف از همه اينها و به نداى باطل گوش دادن (نفس امّاره و شيطان، و امام گمراهى) در حال تذبذب و ترديد است، و او در اين باره براى انديشه‌هايش مورد مؤاخذه قرار نمى‌گيرد، و چون مبارزه ميان نيروهاى مخالف پايان پذيرد، و با اراده يكى از آن دو را بپذيرد و بر آن عمل كند، ايستار وى و عملش به ثبت مى‌رسد.

ما يَلْفِظُ مِنْ قَوْلٍ‌ هيچ گفته‌اى بر زبان او نمى‌گذرد.

خواه شرّ بوده باشد و خواه خير.

إِلَّا لَدَيْهِ رَقِيبٌ عَتِيدٌ مگر اين در كنار او مراقب و نگهبانى آماده است.

هر چه را كه از او صادر مى‌شود مى‌نويسد، و آن را ضميمه كتاب و نامه‌اى مى‌سازد كه سرنوشت او را بنا بر آنچه در همين كتاب آمده است معين مى‌كند، پس اگر اندازه حسنات بيش از سيئات او بوده باشد، آن كتاب را به دست راستش مى‌دهند و فرشتگان رحمت او را در زمره پرهيزگاران به بهشت مى‌رسانند، و گاه هست كه براى پاك كردن وى او را اندكى در آتش نگاه مى‌دارند، و اما اگر سيئات و بدكاريها غلبه داشته باشد، كتاب را به دست چپش مى‌دهند و فرشتگان عذاب راهنماى او به جهنم مى‌شوند و مدتهايى كم يا زياد يا به صورت جاودانى در عذاب آن خوار و زبون باقى مى‌ماند./ ٤٧٣ و چنان است كه افراد بشر از دقتى كه در كتاب مى‌بينند پريشان مى‌شوند وَ عُرِضُوا عَلى‌ رَبِّكَ صَفًّا لَقَدْ جِئْتُمُونا كَما خَلَقْناكُمْ أَوَّلَ مَرَّةٍ بَلْ زَعَمْتُمْ أَلَّنْ نَجْعَلَ لَكُمْ مَوْعِداً* وَ وُضِعَ الْكِتابُ فَتَرَى الْمُجْرِمِينَ مُشْفِقِينَ مِمَّا فِيهِ وَ يَقُولُونَ يا وَيْلَتَنا ما لِهذَا الْكِتابِ لا يُغادِرُ صَغِيرَةً وَ لا كَبِيرَةً إِلَّا أَحْصاها وَ وَجَدُوا ما عَمِلُوا حاضِراً وَ لا يَظْلِمُ رَبُّكَ أَحَداً