تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ١٣٣ - شرح آيات

پس او نمى‌داند كه او و ديگران با چه حوادثى رو به رو خواهند شد، مگر آن اندازه كه خدا بخواهد و در اختيار ايشان گذارد، بدان سبب كه رسول (ص) بشرى همچون ديگران است و ذاتا نمى‌داند كه در آينده چه پيشامدى روى خواهد داد.

آرى رسول- مثلا- مى‌داند كه همه مردمان مى‌ميرند كه ما نيز اين را مى‌دانيم، اما شناخت تفصيلى و آگاهى يافتن از دقايق امور از چيزهايى است كه خدا هر اندازه مشيّت حكيمانه‌اش مقتضى آن باشد به ايشان مى‌دهد.

و رسول- چنان كه از اين بخش از آيه بر مى‌آيد- از همه تفصيلات آينده آگاه نيست، و بايد از وحيى پيروى كند كه بر حسب حكمت الاهى بر او نازل مى‌شود.

إِنْ أَتَّبِعُ إِلَّا ما يُوحى‌ إِلَيَ‌ پيروى نمى‌كنم مگر از وحيى كه بر من نازل شود.

مفسّران در تفسير اين آيه به اشكال گوناگون سخن گفته‌اند، و به نظر من معنى آشكار است و بنا بر آنچه پيشتر گفتيم از صراحت برخوردار است، پس عدم شناخت رسول نسبت به آنچه براى او و ديگران پيش خواهد آمد، شامل وحيى كه به او مى‌رسد نمى‌شود، و در اين شك نيست كه خداوند متعال به او وحى فرستاده است كه در نزد پروردگارش جايگاهى پسنديده دارد، و اين كه دشمنان مجرم و گناهكار او جايگاهشان در آتش جهنم است.

وَ ما أَنَا إِلَّا نَذِيرٌ مُبِينٌ‌ و من نيستم مگر بيم دهنده‌اى آشكار.

/ ١٤٠ پس من نه كفيل شما هستم و نه وكيل بر شما.

اين انديشه در قرآن حكيم فراوان تكرار مى‌شود، چه در راندن انسان به ايمان آوردن به رسالت و تحمّل مسئوليتهاى آن حايز اهميت است، چه انسانى كه او را به خدا مى‌خوانى، بايد حقيقة اين را بداند كه تو مسئول او نيستى، و او خود مسئول از نفس خويش است، بسا هست كه همين معرفت محرك او بر تحرك ذاتى شود و در نتيجه به راه هدايت به حق برسد.

[١٠] در آن هنگام كه خطر بزرگ باشد، كمترين احتمالى نسبت به وقوع‌