تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٧٤
اين نكته نيز شايسته توجه است كه، پيشى گرفتن به سوى مغفرت پروردگار از طريق اسباب آن است، مانند «توبه» و «جبران طاعات فوت شده» و اصولًا «اطاعت پروردگار، پرهيز از معاصى» است.
و اگر در بعضى از احاديث يا تفاسير، روى بعضى از واجبات و مستحبات تكيه شده، مانند: «پيشى گرفتن در جماعت در صف اول» و يا «صف اول در جهاد» و يا «تكبيرة الاحرام با امام جماعت» و يا «نماز اول وقت» به خاطر ذكر مثال يا بيان مصداق روشن است و چيزى از گستردگى مفهوم آيه، نمىكاهد.
و در پايان آيه مىافزايد: «اين فضل الهى است كه به هر كس بخواهد، مىدهد و خداوند صاحب فضل عظيم است» «ذلِكَ فَضْلُ اللَّهِ يُؤْتِيهِ مَنْ يَشاءُ وَ اللَّهُ ذُو الْفَضْلِ الْعَظِيمِ».
يقيناً آنچنان بهشت گسترده، با آن مواهب عظيمش، چيزى نيست كه انسان با اين اعمال ناچيز، به آن برسد، و اين تنها فضل و رحمت و لطف الهى است كه آن پاداش عظيم را در مقابل اين قليل قرار داده، و از او نيز جز اين انتظار نيست؛ چرا كه پاداشها هميشه به مقياس اعمال نيست، بلكه به مقياس كرم پاداش دهنده است.
و به هر حال، اين تعبير به خوبى نشان مىدهد كه ثواب و جزا مزد عمل نيست بلكه، يك نوع تفضل و رحمت است.
***
سپس، براى تأكيد بيشتر، در زمينه عدم دلبستگى به دنيا، و شاد نشدن به اقبال آن، و غمگين نگشتن به ادبار آن، مىافزايد: «هيچ مصيبتى در زمين و در وجود شما واقع نمىشود، مگر اين كه همه آنها قبل از آن كه شما و زمين را بيافرينيم در كتاب (لوح محفوظ) ثبت است، و اين امر براى خداوند آسان