تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٥٣
نَحْنُ بِمَسْبُوقِينَ».
آرى، ما هرگز مغلوب نخواهيم شد، و اگر مرگ را مقدر كردهايم نه به خاطر اين است كه نمىتوانيم عمر جاويدان بدهيم.
***
بلكه هدف اين بوده است كه: «گروهى از شما را ببريم و گروه ديگرى را به جاى آنها بياوريم، و سرانجام شما را در جهانى كه نمىدانيد، آفرينش تازه بخشيم» «عَلى أَنْ نُبَدِّلَ أَمْثالَكُمْ وَ نُنْشِئَكُمْ فِي ما لاتَعْلَمُونَ».
در تفسير اين آيه، نظر ديگرى غير از آنچه در بالا گفتيم نيز وجود دارد، و آن اين كه، اين آيه دنباله آيه قبل است، نه بيان هدف آن مىگويد: ما هرگز عاجز و مغلوب نيستيم از اين كه گروهى را ببريم و گروه ديگرى را جانشين آنها سازيم. «١»
در مورد جمله «عَلى أَنْ نُبَدِّلَ أَمْثالَكُمْ» نيز دو تفسير وجود دارد: يكى همان تفسيرى است كه در بالا ذكر كرديم كه در ميان مفسران مشهور است، و مطابق آن، سخن از تبديل اقوام در اين دنيا است، تفسير دوم مىگويد: منظور از «امثال» خود انسانها هستند كه، در قيامت باز مىگردند، و تعبير به «مثل» به خاطر آن است كه، انسان با تمام خصوصياتش باز نمىگردد، بلكه در زمان ديگر و كيفيات تازهاى از نظر جسم و روح خواهد بود.
ولى تفسير اول، مناسبتر به نظر مىرسد، و به هر حال، هدف اين است كه، از مسأله مرگ، استدلالى براى رستاخيز بيان كند، استدلال را مىتوان به اين صورت توضيح داد: خداوند حكيم كه انسانها را آفريده، و مرتباً گروهى مىميرند و گروه ديگرى جانشين آنها مىشوند، هدفى داشته، اگر اين هدف تنها زندگى