ترجمه من لا يحضره الفقيه شيخ صدوق - غفاري، علي اکبر؛ غفاري، محمد جواد؛ بلاغي، صدر - الصفحة ١١ - باب علل و أسرار حج

پيرامون آن و در داخل آنست.

و بكّه نام محلّ بيت است، و نام خود قريه «مكّه» است.

شرح: اين مطلب را مؤلّف- رحمه اللَّه- در كتاب علل الشرائع با سند از عبد اللَّه بن سنان از امام صادق ٧ نقل كرده است، ولى بايد متوجّه بود كه بكّه از «بكّ يبكّ» كه در اصل «بكك» بوده است ميباشد و مضاعف است، و بكاء از «بكى يبكى» كه ناقص يائى است، بنا بر اين يا بايد بگوئيم لام الفعل را قلب به كاف كرده‌اند مانند امليت و امللت، ولى اين توجيه از ناچارى است بلكه معلوم نيست كه امام چه فرموده و راوى چه نقل كرده و بنظر ميرسد كه حضرت فرموده است‌

«لبكّ النّاس حوله»

و نسخه‌ها تصحيف شده و راوى لبكاء الناس قراءت كرده باشد، و يا اينكه راوى از بكّ بكاء فهميده، و معنى «بكّ» فشار آوردن و ازدحام است».

و علّت عدم استحباب تقديم هدى و قربانى بكعبه اينست كه چون هدى و قربانى بدست پرده‌داران كعبه مى‌افتد، و بدست مسكينان نمى‌رسد، و كعبه چيزى نميخورد و نمى‌آشامد، و آنچه كه بهدى آن اختصاص دهند متعلّق بزائران آنست، و روايت شده است كه از فراز حجر ندا ميدهند كه: ألا هر كس كه زاد و توشه‌اش پايان يافته و نفقه‌اش تمام شده و براه سفر درمانده است مى‌بايد حاضر شود تا حاجتش روا و نيازش پرداخته گردد.

شرح: «كلينى در كتاب حجّ كافى (باب ما يهدى الى الكعبة) با سند از علىّ ابن جعفر از برادرش موسى بن جعفر عليهما السّلام روايت كرده است كه گفت: از او در باره كسى كه كنيزش را هديّه كعبه كرده است سؤال كردم و پرسيدم كه تكليف او چيست و چه بايد انجام دهد؟ امام فرمود: شخصى كه كنيزش را هديّه كعبه كرده بود