اسرار خاموشان (شرح صحيفه سجاديه) - خلجي، محمد تقي - الصفحة ٣٦٢ - زنام و نشان و گمان برتر است
الْعَقْلُ لِمَراسِمِ الْعُبُودِيَّةِ، لالِادْراكِ سِرِّ الرُّبُوبِيَّةِ.[١]
منزلت و مكانت عقل براى درك رسم و آيين بندگى است، نه براى دريافت سرِّ خداوندگارى.
|
در عالم عشق كو، جهان دگر است |
ارض دگر است و آسمان دگر است |
|
|
هر قافله را، راه بدين باديه نيست |
اين باديه را، راه رُوانِ دگر است |
|
و در قرب نافله، كه جنبه نزول فيض حق است، اوصاف فعلى خداوند در مقام فعل، قواى ادراكى و تحريكى عبد صالح سالك مىشود؛ يعنى عبد صالح سالك به منزلتى دست مىيابد كه حق در مقام فعل، چشم و گوش و زبان ... اوست.
رسول خدا ٦ فرمود:
ما يَتَقَرَّبُ الَىَّ عَبْدٌ مِنْ عِبادِى بِشَىءٍ احَبُّ الَىّ مِمَّا افْتَرَضْتُ عَلَيهِ؛ وَ انَّهُ يَتَقَرَّبُ الىَّ بِالنَّافِلَةِ حَتّى احِبَّهُ؛ فَاذا احْبَبْتُهُ، كُنْتُ اذاً سَمْعَهُ الَّذِى يَسْمَعُ بِهِ وَ بَصَرَهُ الَّذى يُبْصِرُ بِهِ وَ لِسانَهُ الَّذى يَنْطِقُ بِهِ وَ يَدَهُ الَّتى يَبْطِشُ بِها، انْ دَعانِى اجَبتُهُ وَ انْ سَالَنى اعْطَيتُهُ.[٢] بندهاى از بندگان من به من نزديك نمىشود به چيزى (عملى) كه نزد من محبوبتر باشد از آن چه بر او واجب كردهام. و همانا بنده به وسيله نافله به من نزديك مىشود تا آنجا كه او را دوست بدارم، پس چون دوستش داشتم، در آن هنگام گوش او هستم، كه بدان مىشنود و چشمش. كه بدان مىبيند و زبانش، كه با آن سخن مىگويد و دستش، كه با آن مىگيرد. اگر مرا بخواند جوابش مىدهم و اگر از من (چيزى) بخواهد عطايش كنم.
در ساحتِ بزرگى خداوند همه هيچاند
وَ يا مَنْ تَصْغُرُ عِنْدَ خَطَرَهِ الْاخْطارُ، صَلِّ عَلى مُحَمَّدٍ وَ الِهِ، وَ كَرِّمنا عَلَيْكَ. و اى كه در ساحَتِ بزرگى و مكانتِ او، مكانتها همه هيچ است، بر محمد
[١] - تمهيد القواعد، ص ٩ ٧ حاشيه عارف نامبردار مرحوم آقا محمد رضا قمشهاى
[٢] - اصول كافى، ج ٢ ص ٣٥٢