آئين كيفرى اسلام - ترابى شهرضايى، اكبر - الصفحة ٣٨٥ - بررسى معناى عبارت «اللصّ محارب»
عنوان لصوصيّت را از دست بدهد و عنوان مهاجم به خود بگيرد، قتلش ابتداءً جايز نيست؛ بلكه اگر راه دفاع منحصر به كشتن او شد، در آخرين مرحله مىتوان او را به قتل رسانيد.
تا اينجا با توجّه به دو روايت «منصور [١] و غياث بن ابراهيم» [٢] كه مفادش «اللصّ محارب للّه ورسوله فاقتله» بود، نتيجهى بحث اين شد كه لصّ هرچند شرايط محارب را دارا نباشد، يعنى با اسلحه وارد منزل نشده، بلكه بهطور عادى داخل شده باشد، به همين مقدار كه حريم و حرمت منزل را از بين برده و امنيّت خانه را بهم زده و در مخاطره انداخته است، بعيد نيست نازل منزلهى محارب باشد و بتوان در همان وهلهى اوّل او را كشت.
از دو روايت ابىايّوب و حلبى: «من دخل على مؤمن داره محارباً له فدمه مباح في تلك الحال» [٣] و «إذا دخل عليك اللصّ المحارب فاقتله» [٤] استفاده مىشود: هر لصّى جواز قتل ندارد، بلكه اين حكم بر لصّ محارب مترتّب است.
در مقابل، يك دسته از روايات نيز داريم كه مىگويند اگر كسى به قصد سرقت وارد منزلى شد- هرچند عنوان محارب هم نداشته باشد- قتلش جايز است؛ و از اين پله بالاتر رواياتى نيز هستند كه بر جواز قتل كسى كه بدون اجازه وارد خانهى مردم شود دلالت دارد؛ و از اين هم بالاتر، اگر كسى از بلندى بر خانهى مردم اشراف پيدا كند و به آنجا نظر كند، يا اگر از بلندى هم نباشد از سوراخ ديوارى به درون خانهى مردم نگاه كند، كشتن چنين فردى اشكال ندارد. به بعضى از اين روايات اشاره مىكنيم.
١- عليّ بن إبراهيم، عن أبيه، عن النوفلي، عن السّكوني، عن أبي عبد اللَّه عليه السلام، قال: قال أمير المؤمنين عليه السلام: إنّ اللَّه عزّ وجلّ ليمقت الرجل يدخل عليه اللصّ في بيته فلا يحارب. [٥]
فقه الحديث: در اين روايت، اميرمؤمنان عليه السلام فرمود: خداوند مبغوض مىدارد مردى را
[١]. وسائل الشيعة، ج ١٨، ص ٥٤٣، باب ٧ از ابواب حدّ محارب، ح ١، ٢ و ٣.
[٢]. همان.
[٣]. همان.
[٤]. همان، ج ١١، ص ٩٣، باب ٤٦ از ابواب جهاد عدو، ح ٧.
[٥]. همان، ص ٩١، باب جهاد العدو، ذيل ح ٢؛ كافى، ج ٥، ص ٥١، ح ٢.