آئين كيفرى اسلام - ترابى شهرضايى، اكبر - الصفحة ١٥٧ - سرقت از باب حرز يا جدارش
[حكم السرقة من باب الحرز أو جداره]
[مسألهى ١٦- باب الحرز وكذا ما بني على الباب والجدار من الخارج ليس محرزاً فلا قطع بها، نعم الظاهر كون الباب الداخل وراء باب الحرز محرزاً بباب الحرز فيقطع به، وكذا ما على الجدار داخلًا، فإذا كسر الباب ودخل الحرز وأخرج شيئاً من أجزاء الجدار الداخل يقطع.]
سرقت از باب حرز يا جدارش
باب حرز و آنچه بر درب حرز واقع شده و ديوار خارج حرز، محرز نيستند؛ لذا، اگر كسى آنها را به سرقت برد، دستش قطع نمىگردد. اگر خانهاى دو درب دارد يكى در طول ديگرى، درب دوّم به درب اوّل محرز شده، لذا اگر آن را سرقت كرد، دستش را مىبرند؛ و همينطور اگر درب را بشكند، داخل خانه و حرز گردد و چيزى از ديوار داخلى بِبَرد، دستش قطع مىگردد.
علّت طرح اين فرع مطلبى است كه شيخ طوسى رحمه الله در كتاب مبسوط فرموده است.
ايشان بيان كرده: همان طور كه اثاثيهى منزل به واسطهى وجود درب، در حرز واقع شده است، اين درب هم در عمارت داخل است و به واسطهى بازوها و گوشههاى آن كه در ديوار قرار گرفته، محرز شده است؛ يعنى نصب در عمارت و ثابت بودنش سبب محرز بودنش گشته است. لذا، اگر كسى درب را بكند و ببرَد با آن كه وارد حرز نشده، ليكن صادق است كه مالى را از حرز بيرون آورده و برده است. [١]
مرحوم امام در تحريرالوسيله با اين مطلب مخالف كرده، مىفرمايد: درب منزل در حرز قرار نمىگيرد؛ مگر جايى كه منزل دو درب طولى داشته باشد؛ يعنى اگر درب اول را باز كند وارد محوطهاى شده و سپس از آن به درب دوّم برسد. آن درب دوّم به وسيلهى درب اول در حرز واقع شده است؛ و بر بُردن آن سرقت صادق است؛ ولى بر ربودن درب اول سرقت موجب حدّ منطبق نيست.
[١]. المسبوط، ج ٨، ص ٢٥.