آئين كيفرى اسلام - ترابى شهرضايى، اكبر - الصفحة ١٨٧ - مستند قول شيخ صدوق رحمه الله
اين توجيه صاحب جواهر رحمه الله تمام است. بر فرض اين كه كيفيّت استدلال امام عليه السلام را نفهميديم، باز در دلالت روايت بر اصل مطلب قصورى نيست؛ زيرا، امام عليه السلام در مقام بيان اين است كه يكى از آل عمر نظرش بر كفايت يك اقرار براى قطع دست بود و من او را رد كردم و گفتم: دوبار اقرار لازم است.
دلالت روايت بر اين معنا تمام است؛ نمىتوان اسمِ دلالت را اشعار گذاشت، نفهميدن تعليل امام عليه السلام سبب قصور و ضعف در دلالت روايت نمىشود.
با اين روايت كه از نظر سند و دلالت، روايت تامّى است، قول مشهور ثابت مىشود.
مستند قول شيخ صدوق رحمه الله
محمّد بن الحسن بإسناده عن الحسين بن سعيد، عن ابن محبوب، عن أبي أيّوب، عن الفضيل، عن أبي عبداللَّه عليه السلام قال: إن أقرّ الرّجل الحرّ على نفسه مرّة واحدة عند الإمام قطع. [١]
فقه الحديث: در اين روايت صحيحه، امام صادق عليه السلام فرمود: اگر انسان حرّى يكبار به سرقت نزد امام اعتراف كند، دستش قطع مىگردد.
صاحب جواهر رحمه الله هنگام نقل روايت، كلمهى «عند الإمام» را نياورده است و اوّلين اشكالى كه به مرحوم صدوق مىكند، اين است كه شما مىگوييد: يكبار اقرار نزد امام كافى است؛ قيد «عند الإمام» را از كجا آورديد در حالى كه روايت فاقد آن است. [٢]
فتواى شيخ صدوق رحمه الله و نسخههاى صحيحى كه اين روايت از آنجا نقل شده، مشتمل بر اين قيد است؛ شايد نسخهاى كه صاحب جواهر رحمه الله داشته، فاقد اين كلمه بوده است.
مقصود از «عند الإمام» كدام امام است، آيا مطلب مختصّ به امام معصوم عليه السلام است يا نايب خاصّ و عامّ و بهطور كلّى حاكم شرع را شامل مىشود؟
اگر مقصود از امام، اعمّ باشد كه امام معصوم و نايبش را نيز شامل گردد، در اين صورت،
[١]. وسائل الشيعة، ج ١٨، ص ٤٨٨، باب ٣ از ابواب حدّ سرقت، ح ٣.
[٢]. جواهر الكلام، ج ٤، ص ٥٢٢.