تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٩٢ - شرح آيات

زبانى را بخواند و بشنود كه آن را نمى‌فهمند، چه فايده‌اى مى‌تواند براى او داشته باشد؟ آيا آدم بيسواد از نگاه كردن به كتاب سود مى‌برد، و شخص غير پزشك از ديدن عوارض چه اطلاعى مى‌تواند از حقيقت بيمارى به دست آورد؟

به همين گونه نگاههاى كسانى كه هواهاى خود را مى‌پرستند بيهوده است و از آنها چيزى عايدشان نمى‌شود، از آن رو كه توجهشان تنها به ظواهر امور است و قصد رسيدن به حقايق را ندارند به همين جهت از آنها محجوب مانده‌اند.

در حديثى از امير المؤمنين- عليه السلام- در صفت آنان چنين آمده است

مردارى را پذيره گرديدند، و با خوردن آن رسوايى به خود خريدند، و در دوستى آن با هم به سازش گراييدند؛ و هر كه عاشق چيزى شود، ديده‌اش را كور سازد و دلش را رنجور سازد، پس به ديده بيمار بنگرد، و به گوش بيمار بشنود.

خواهشهاى جسمانى پرده خردش را دريده است، و دوستى دنيا دلش را ميرانيده؛ جان او شيفته دنيا است، و او بنده آن است، و به سوى هر كه رود، و هر جا روى آرد، روى بدانجا كند». [٩] فَمَنْ يَهْدِيهِ مِنْ بَعْدِ اللَّهِ‌ پس چه كس پس از خدا او را هدايت خواهد كرد؟

خدا نعمت عقل را به انسان ارزانى داشت، و براى او آيات آشكارى فراهم آورد، پس اگر راه را بيابد و هدايت شود به سود خود او است، و اگر بد كند، و به پيروى از هواى نفس بپردازد، و از هدايت عقل خويش منحرف شود، و بيّنات را دروغ شمارد، خدا او را گمراه خواهد كرد./ ٩٨ آيا جز خدا كسى را ديده‌اى كه به او عقل بخشد، و نعمت هدايت جستن از بينات را براى او فراهم آورد؟ و آيه ما را از آن بر حذر مى‌دارد كه در پى گناهان بيفتيم و دريچه‌هاى هدايت همه بر روى ما بسته شود و هيچ راه نجاتى از آتش نداشته باشيم. و پروردگار ما گفته است ثُمَّ كانَ عاقِبَةَ الَّذِينَ أَساؤُا السُّواى‌ أَنْ كَذَّبُوا بِآياتِ اللَّهِ وَ كانُوا بِها يَسْتَهْزِؤُنَ‌ پس آن گه‌