آئين كيفرى اسلام - ترابى شهرضايى، اكبر - الصفحة ١٢ - بررسى روايات سرقت كودك

عقوبت قبل از آن اجرا شده باشد. بنابراين، اگر بچّه‌اى پنج‌بار دزدى كرده و براى اوّلين‌بار گرفتار شده است، او را عفو مى‌كنند.

امام راحل پس از طرح فتواى شيخ طوسى رحمه الله مى‌فرمايد: در سرقت كودك رواياتى رسيده است و در پاره‌اى از آن‌ها اين عبارت ديده مى‌شود: «لم يصنعه إلّارسول اللَّه صلى الله عليه و آله وأنا» [١] يعنى اجراى اين‌گونه كيفرها مختصّ به رسول خدا و على مرتضى عليهما السلام است و غير معصوم حقّ اقامه‌ى چنين كيفرى را ندارد؛ بلكه اشبه به قواعد، همان است كه بيان شد.

نقد مرحوم صاحب جواهر بر نظر شيخ طوسى رحمه الله‌

ايشان مى‌فرمايد: روايتى مشتمل بر ترتيبى كه شيخ طوسى رحمه الله در نهايه‌ به آن فتوا داده است، نداريم؛ هرچند روايات زيادى از صحيحه و حسنه و موثّقه در اين مورد رسيده است. [٢]

بررسى روايات سرقت كودك‌

مشهور فقها در مورد سرقت كودك همان مطلبى را كه در بقيّه‌ى حدود به آن معتقدند، قائل‌اند؛ يعنى مى‌گويند: حاكم، كودك را به آن‌چه مصلحت مى‌بيند، تعزير مى‌كند. در مقابل مشهور، شيخ طوسى رحمه الله و عدّه‌اى مراتب پنج‌گانه را مطرح كرده‌اند.

با بررسى روايات زيادى كه در اين مورد رسيده است، مى‌توان راهى براى حلّ اين مشكل پيدا كرد؛ زيرا، اين روايات مستفيض، بلكه متواتر به تواتر اجمالى هستند؛ به‌گونه‌اى كه انسان به صدور برخى از آن‌ها يقين پيدا مى‌كند.

اين كه مشهور روايات صحيحه را كنار گذاشته و به تعزير در تمام مراتب دزدى كودك فتوا مى‌دهند، كشف از وجود خللى در روايات مى‌كند. براى كشف اين خلل بايد به بررسى آن‌ها بپردازيم.

١- محمّد بن يعقوب، عن عليّ بن إبراهيم، عن محمّد بن عيسى بن عبيد، عن يونس، عن عبداللَّه بن سنان، قال: سألت أبا عبداللَّه عليه السلام عن الصبيّ‌

[١]. وسائل الشيعة، ج ١٨، ص ٥٢٤، باب ٢٨ از ابواب حدّ سرقت، ح ٩.

[٢]. جواهر الكلام، ج ٤١، ص ٤٧٦.