تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٨٣
نظر آنها زينت مىدهم، و همگى را گمراه خواهم ساخت،
٤٠- مگر بندگان مخلصت را».
٤١- فرمود: «اين راه مستقيمى است كه بر عهده من است (و سنت هميشگيم).
٤٢- كه بر بندگانم تسلط نخواهى يافت؛ مگر گمراهانى كه از تو پيروى مىكنند.
٤٣- و دوزخ، ميعادگاه همه آنهاست.
٤٤- هفت در دارد؛ و براى هر درى، گروه معينى از آنها تقسيم شدهاند!.
تفسير:
آفرينش انسان
به مناسبت آيات گذشته، كه قسمتهائى از آفرينش خداوند و نظام هستى را بيان مىكرد، در اين آيات، به شاهكار بزرگ خلقت،- يعنى آفرينش انسان- پرداخته و طى آيات متعدد و پرمحتوائى بسيارى از جزئيات اين آفرينش را بازگو مىكند، كه ما در اينجا نخست به تفسير اجمالى آيات مىپردازيم، سپس نكات مهم را مورد بحث جداگانهاى، قرار مىدهيم.
نخست مىفرمايد: «ما انسان را از «صلصال» (خاك خشكيدهاى كه به هنگام برخورد با چيزى صدا مىكند) كه از «حَمَأٍ مَسْنُون» (گل تيره رنگ و متغير و بدبو) گرفته شده بود آفريديم» «وَ لَقَدْ خَلَقْنَا الإِنْسانَ مِنْ صَلْصالٍ مِنْ حَمَإٍ مَسْنُونٍ».
***
«و طايفه «جان» را پيش از آن از آتش گرم و سوزان آفريديم» «وَ الْجَانَّ خَلَقْناهُ مِنْ قَبْلُ مِنْ نارِ السَّمُومِ».
«سَمُوم» در لغت به معنى باد سوزانى است كه گوئى در تمام روزنههاى پوست بدن انسان نفوذ مىكند زيرا عرب به سوراخهاى بسيار ريز پوست بدن،