تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٣٥
اما آنها كه زير سلطه شيطانند:
اولًا- رهبرى او را از نظر اعتقاد پذيرفتهاند (يَتَوَلَّوْنَهُ).
ثانياً- از نظر عمل شيطان را شريك خدا در اطاعت شمردهاند، يعنى عملًا پيرو فرمان اويند.
البته، انكار نمىتوان كرد انسانهائى هستند كه مىكوشند و خود را در گروه اول جاى مىدهند، اما بعدا بر اثر دور افتادن از مربيان الهى و يا قرار گرفتن در محيطهاى آلوده و يا به علل ديگر به گروه دوم مىپيوندند.
و در هر حال، آيات فوق، بار ديگر اين حقيقت را تأكيد مىكند كه: سلطه شيطان بر انسانها اجبارى، الزامى و ناخودآگاه نيست، بلكه، اين انسانها هستند كه شرائط ورود شيطان را به محيط جان خود فراهم مىسازند و به اصطلاح جواز عبور از دروازه قلب به او مىدهند.
***
٤- آداب تلاوت قرآن
همه چيز نياز به برنامه دارد مخصوصاً بهرهگيرى از كتاب بزرگى همچون قرآن، به همين دليل، در خود قرآن براى تلاوت و بهرهگيرى از اين آيات، آداب و شرائطى بيان شده است:
١- نخست مىگويد: لايَمَسُّهُ إِلَّا الْمُطَهَّرُونَ: «قرآن را جز پاكان لمس نمىكنند» «١» اين تعبير ممكن است هم اشاره به پاكيزگى ظاهرى باشد كه تماس گرفتن با خطوط قرآن بايد توأم با طهارت و وضو باشد، و هم اشاره به اين كه:
درك مفاهيم و محتواى اين آيات، تنها براى كسانى ميّسر است كه پاك از رذائل اخلاقى باشند، تا صفات زشتى كه بر ديده حقيقتبين انسان پرده مىافكند، آنها