سرزمينشان ويران و جمعيتشان پراكنده شد، كه عبرتى براى همگان گشت.
جمله: «يَأْتِيها رِزْقُها رَغَداً مِنْ كُلِّ مَكانٍ» الزاماً دليل بر اين نيست كه: آن منطقه، آباد نبوده بلكه ممكن است منظور از «كُلِّ مَكانٍ» اطراف آن شهر و ديار بوده، و مى‌دانيم: محصولات يك منطقه وسيع، معمولًا به شهر يا روستاى مركزى انتقال مى‌يابد.
اين نكته نيز لازم به يادآورى است كه هيچ مانعى ندارد آيه فوق، اشاره به همه اينها باشد.
و در هر حال، از آنجا كه: تاريخ مناطق بسيارى را به ياد دارد كه گرفتار چنين سرنوشتى شده‌اند مشكل مهمى در تفسير آيه باقى نمى‌ماند، هر چند عدم اطمينان كافى به تعيين محل آن، سبب شده است كه: بعضى از مفسران آن را يك مثال كلى تلقى كنند، نه يك منطقه معيّن، ولى، ظاهر آيات فوق، متناسب با اين تفسير نيست، بلكه، تعبيرات آن، همه، حكايت از وجود يك واقعيت عينى خارجى مى‌كند.
***
٢- رابطه امنيت و روزى فراوان
در آيات فوق، براى اين منطقه آباد خوشبخت و پر بركت، سه ويژگى ذكر شده است: نخستين آنها امنيت، پس از آن اطمينان به ادامه زندگى در آن، و بعد از آن مسأله جلب روزى و مواد غذائى فراوان، كه از نظر ترتيب طبيعى، به همان شكل كه در آيه آمده، صورت حلقه‌هاى زنجيرى علت و معلول دارد، چرا كه تا امنيت نباشد، كسى اطمينان به ادامه زندگى در محلى پيدا نمى‌كند، و تا اين دو نباشند، كسى علاقه‌مند به توليد و سر و سامان دادن به وضع اقتصادى نمى‌شود.
و اين درسى است براى همه ما، و همه كسانى كه مى‌خواهند: سرزمينى آباد