آزادگى او را حفظ كند، نه حريصانه به دنبال آن مى‌دود، و نه همه چيزش را با آن مبادله مى‌كند كه اين مبادله آزاد مردان و بندگان خدا نيست، و نه كارى مى‌كند كه نيازمند ديگران گردد.
در حديثى از پيامبر صلى الله عليه و آله مى‌خوانيم: مَنْ رَمى‌ بِبَصَرِهِ ما فِى يَدَىْ غَيْرِهِ كَثُرَ هَمُّهُ وَ لَمْ‌يَشْفِ غَيْضُهُ: «كسى كه چشم خود را به آنچه در دست ديگران است بدوزد، هميشه اندوهگين و غمناك خواهد بود، و هرگز آتش خشم در دل او فرو نمى‌نشيند»!. «١»
***
٣- تواضع رهبر
در آيات قرآن كراراً به پيامبر صلى الله عليه و آله توصيه شده است كه: نسبت به مؤمنان متواضع، مهربان و نرم و ملايم باشد، اين منحصر به پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله نيست، هر كس در شعاع وسيع يا محدودى وظيفه رهبرى بر دوش دارد، اين اصل را كه از اصول اساسى مديريت صحيح است بايد به كار بندد؛ چرا كه سرمايه بزرگ يك رهبر محبت و پيوند معنوى پيروانش با اوست، و اين، بدون تواضع و خوشروئى و خير خواهى حاصل نمى‌شود، هميشه خشونت و قساوت رهبران، عامل مهم تفرقه و پراكندگى مردم از گرد آنان است.
اميرمؤمنان على عليه السلام در نامه خود به «محمّد بن ابى‌بكر» چنين مى‌فرمايد:
فَاخْفِضْ لَهُمْ جَنَاحَكَ وَ أَلِنْ لَهُمْ جَانِبَكَ وَ ابْسُطْ لَهُمْ وَجْهَكَ وَ آسِ بَيْنَهُمْ فِي اللَّحْظَةِ وَ النَّظْرَةِ: «بالهاى خود را براى آنها فرود آر! و در برابر آنها نرمش كن، و چهره خود را گشاده دار، و ميان آنان حتى در نگاه كردن مساوات كن». «٢»
***