هُوَ الَّذِي خَلَقَ لَكُمْ ما فِى الأَرْضِ جَمِيْعاً: «او خدائى است كه آنچه را در روى زمين است به خاطر شما آفريد». «١»
هنگامى كه انسانها از ميان بروند، فلسفه وجود جنبندگان ديگر، نيز از ميان خواهد رفت و نسل آنها قطع مى‌شود.
در اينجا اين سؤال پيش مى‌آيد كه اگر ما به عموميت و وسعت مفهوم آيه بنگريم نتيجه‌اش آن خواهد بود كه: هيچ انسانى در روى زمين، غير ظالم وجود ندارد، و هر كسى به سهم خود مرتكب ستمى شده است، كه اگر بنا بر مجازات سريع و فورى باشد، دامان همه را خواهد گرفت، با اين كه: مى‌دانيم نه تنها پيامبران و امامان- كه معصومند- مصداق چنين ظلمى نيستند، بلكه در هر عصر و زمان گروهى از نيكان و پاكان و مجاهدان راستين هستند كه حسنات آنها مسلماً بر سيئات كوچكشان برترى دارد، و قطعاً مستحق مجازات نابود كننده نيستند.
پاسخ اين سؤال را چنين مى‌توان گفت: آيه يك حكم نوعى را بيان مى‌كند، نه عمومى و همگانى و نظير اين تعبير، در ادبيات عرب و غير عرب نيز ديده مى‌شود، اين شعر معروف را غالباً شنيده‌ايم:
گر حكم شود كه مست گيرند در شهر هر آنچه هست گيرند!.

و نيز شاعر مى‌گويد:
گفت بايد حدّ زند هشيار، مرد مست را گفت هشيارى بيار، اينجا كسى هشيار نيست!

شاهد اين استثناء آيه ٣٢ سوره «فاطر» است كه مى‌فرمايد: «ثُمَّ أَوْرَثْنَا الْكِتابَ الَّذِينَ اصْطَفَيْنا مِنْ عِبادِنا فَمِنْهُمْ ظالِمٌ لِنَفْسِهِ وَ مِنْهُمْ مُقْتَصِدٌ وَ مِنْهُمْ سابِقٌ بِالْخَيْراتِ بِإِذْنِ اللَّهِ ذلِكَ هُوَ الْفَضْلُ الْكَبِيرُ».