تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٧٣
نكتهها:
١- خزائن خداوند چيست؟
در آيات متعددى از قرآن مىخوانيم: خداوند خزائنى دارد، خزائن آسمانها و زمين از آنِ خدا است، و يا خزائن هر چيز نزد او است.
«خزائن» جمع «خزانه» به معنى محلى است كه انسان اموالش را براى حفظ در آن جمعآورى مىكند، و در اصل از ماده «خَزْن» (بر وزن وزن) به معنى حفظ و نگاهدارى چيزى است، بديهى است، كسى اقدام به جمعآورى و اندوختن و حفظ چيزى مىكند كه، قدرتش نامحدود باشد و نتواند در هر عصر و زمانى آنچه مىخواهد فراهم سازد، لذا در موقع توانائى، آنچه لزومش را احساس مىكند، براى موقع ضرورت مىاندوزد و در خزانه گردآورى مىكند.
ولى آيا، اين مفاهيم در مورد خداوند تصور مىشود؟ مسلماً نه، به همين دليل جمعى از مفسران مانند: «طبرسى» در «مجمع البيان»، و «فخر رازى» در «تفسير كبير»، و «راغب» در «مفردات»، خزائن اللَّه را به معنى مقدورات الهى تفسير كردهاند، يعنى همه چيز در خزانه قدرت خدا جمع است و هر مقدار از آن را لازم و صلاح بداند ايجاد مىكند.
در حالى كه بعضى ديگر از مفسران بزرگ گفتهاند: منظور از «خزائن خداوند» مجموعه امورى است كه در عالم هستى و جهان ماده وجود دارد، اعم از عناصر و اسباب ايجاد آنها، در اين مجموعه همه چيز به حدّ زياد وجود دارد، ولى هر يك از فرآوردهها و موجودات خاص اين عالم به مقدار محدودى ايجاد مىشود، بىآن كه امكان وجود تنها منحصر به آن باشد. «١»
اين تفسير، گرچه از نظر اصولى مسأله قابل قبوليست، ولى تعبير به «عِنْدَنا»