تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٤٧
***
نكتهها:
زشتى دروغ از ديدگاه اسلام؟
آيه اخير از آيات تكان دهندهاى است كه: در زمينه زشتى دروغ سخن مىگويد و دروغگويان را در سر حدّ كافران و منكران آيات الهى قرار مىدهد، گر چه مورد آيه، دروغ و افترا بر خدا و پيامبر صلى الله عليه و آله است، ولى، به هر حال زشتى دروغ اجمالًا در اين آيه مجسم شده است.
اصولًا- در تعليمات اسلام، به مسأله راستگوئى و مبارزه با كذب و دروغ فوق العاده اهميت داده شده است كه نمونههاى آن را به طور فشرده و فهرستوار ذيلًا ملاحظه مىكنيد:
١- راستگوئى و اداء امانت دو نشانه بارز ايمان و شخصيت انسان است، حتى دلالت اين دو، بر ايمان از نماز هم برتر و بيشتر است.
امام صادق عليه السلام مىفرمايد: لاتَنْظُرُوا إِلَى طُولِ رُكُوعِ الرَّجُلِ وَ سُجُودِهِ، فَإِنَّ ذَلِكَ شَيْءٌ قَدْ اعْتَادَهُ فَلَوْ تَرَكَهُ اسْتَوْحَشَ لِذَلِكَ، وَ لَكِنِ انْظُرُوا إِلَى صِدْقِ حَدِيثِهِ وَ أَدَاءِ أَمَانَتِهِ:
«نگاه به ركوع و سجود طولانى افراد نكنيد، چرا كه ممكن است عادت آنها شده باشد، به طورى كه اگر آن را ترك كنند ناراحت شوند، بلكه نگاه به راستگوئى و امانت آنها كنيد». «١»
ذكر اين دو با هم (راستگوئى و امانت) به خاطر اين است كه: ريشه مشتركى دارند، زيرا راستگوئى چيزى جز امانت در سخن نيست، و امانت همان راستى در عمل است.