تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٨٤
اين در واقع جمال استغناء و خودكفائى جامعه است، جمال توليد و تأمين فرآوردههاى مورد نياز يك ملت است.
و به تعبير گوياتر جمال استقلال اقتصادى و ترك هرگونه وابستگى است!
اين واقعيت را روستائيان و روستازادگان بهتر از مردم شهرنشين درك مىكنند كه مشاهده رفت و آمد اين چهار پايان سودمند، چگونه به آنها آرامش خيال مىدهد؟ آرامشى كه از احساس بىنيازى برمىخيزد، آرامشى كه از انجام مؤثر يك وظيفه اجتماعى حاصل مىشود.
و دل انگيزتر اين كه: در آيه فوق، نخست به بازگشت آنها از صحرا اشاره مىكند چرا كه در هنگام بازگشت پستانهايشان پر شير، شكمهايشان سير، و در چهرههايشان نشانههاى رضايتمندى ديده مىشود، به همين دليل، از آن حرص و ولع و عجلهاى كه صبح، به هنگام حركت به صحرا دارند، در آنها خبرى نيست، آرام و مطمئن گام بر مىدارند و به استراحتگاه نزديك مىشوند و از مشاهده منظره پستانهاى پر شيرشان، هر كس احساس بىنيازى مىكند.
***
در آيه بعد، به يكى ديگر از منافع مهم اين حيوانات اشاره كرده مىگويد:
«آنها بارهاى سنگين شما را بر دوش خود حمل مىكنند و به سوى شهر و ديارى كه جز با مشقت زياد به آن نمىرسيديد مىبرند» «وَ تَحْمِلُ أَثْقالَكُمْ إِلى بَلَدٍ لَمْتَكُونُوا بالِغِيهِ إِلَّا بِشِقِّ الأَنْفُسِ».
اين نشانه رحمت و رأفت خداوند است كه: اين چهار پايان را با اين قدرت و نيرو آفريده است، و آنها را رام و تسليم شما نيز گردانيده، «چرا كه پروردگار شما رئوف و رحيم است» «إِنَّ رَبَّكُمْ لَرَؤُفٌ رَحِيمٌ».
«شِقّ» از ماده «مشقت» است، ولى بعضى از مفسران احتمال دادهاند كه به