بهشت و دوزخ از نگاه قرآن و حديث - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ٢٢٥ - ٩/ ٣ گواهى عضوهاى بدن اهل آتش بر ضد آنها
مىگويند بنده به آنها مىگويد: گم شويد، مرگتان باد! من از شما دفاع مىكردم».
٢٤٨. امام على عليه السلام- در خطبهاى رسا و خالى از حرف الف، در باره احوال انسان در روز رستاخيز-: عرقش بر گوشههاى دهانش سرازير مىشود. تشويش و بىقرارى، طاقت از كف او مىربايد؛ امّا نه بر اشك او رحمى آورده مىشود، نه فريادش شنيده مىشود و نه حجّتش پذيرفته مىگردد. كارنامهاش به دست او داده مىشود و جرم و گناهانش بر او آشكار مىگردد. هر عضوى از او به كارهاى بدش گويا مىشود؛ چشمش به نگاههاى [نامشروع] خويش گواهى مىدهد، دستش به ضربهاى كه زده، پايش به گامى كه برداشته، پوستش به تماسى كه برقرار كرده و شرمگاهش به آميزشى كه كرده است. منكر و نكير، تهديدش مىكنند و پرده از ديدش كنار مىرود.[١] به گردنش زنجير مىكشند و بر دستانش كُند مىزنند. تك و تنها او را مىكِشند و با غم و اندوهى سخت، وارد جهنّم مىگردد. پس در آتشِ افروخته (جحيم)، پيوسته عذاب و شكنجه مىشود و از جوشاب، چنان شربتى به او مىنوشانند كه چهرهاش بريان و پوستش كنده مىشود. دوزخبانان با گرز آهنين، بر او مىكوبند. پوست سوخته او دوباره از نو مىرويد. فرياد كمك سر مىدهد؛ امّا نگهبانان جهنّم به او اعتنايى نمىكنند و [او باز] فرياد مىزند. پس روزگارى دراز، با پشيمانى درنگ مىكند. پناه مىبريم به پروردگار توانا از شرّ هر فرجامى!
٢٤٩. تفسير العيّاشى- به نقل از ابو معمّر سعدى-: مردى نزد على عليه السلام آمد و گفت: اى امير مؤمنان! من در كتاب آسمانى خدا، دچار شك شدهام.
على عليه السلام به او فرمود: «مادرت در سوگت بنشنيد! چگونه در كتاب آسمانى خدا، دچار شك شدهاى؟».
[١]. در بيشتر منابع اين حديث، به جاى« كشف عنه بصير»، جمله:« كشف له حيث يصير» يا« كشف له عنحيث يصير» آمده كه معنايش اين است:« آن جا كه به سويش روان است[ يعنى جايگاهش در دوزخ]، برايش مكشوف مىشود»، و ظاهراً اين ضبط جمله، درستتر است، و اللَّه أعلم.