جمال آفتاب و آفتاب هر نظر؛ شرحى بر ديوان حافظ - سعادت پرور، على - الصفحة ٤١٥ - غزل ١٧١ دانى كه چنگ و عودچه تقرير مى كنند؟

سالكان با پير خود چه مى كنند؟!

محبوبا! گرچه اوضاع روزگار، عاشقانت را آشفته خاطر نموده، ولى چه مى شود كه با عنايت و توجّهى دلهاى آنان را با ديدارت خريدارى كنى؛ زيرا تو خود فرموده اى كه: «إِنَّ اللَّهَ اشْتَرى‌ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ أَنْفُسَهُمْ وَ أَمْوالَهُمْ.»[١]: (خداوند، جانها و اموال مؤمنان را خريدارى نمود.)؛ امّا نمى دانم چرا در اين امر اهمال مى ورزى؟ بخواهد.

بگويد:

ولى مى توان گفت: اشكال از ماست نه از تو؛ كه:

٢٧٧٦

«انَّ الْحِجابَ عَنِ الْخَلْقِ لِكَثْرَةِ ذُنوبِهِمْ.»

[٣]: (براستى كه محجوب بودن [خداوند] از مخلوقات به خاطر كثرت گناهان آنان است.- نيز:

١٢٣٣

«لَيْسَ بَيْنَهُ وَ بَيْنَ خلْقِهِ حِجابٌ غَيْرُ خَلْقِهِ.»

[٤]: (ميان او و مخلوقات حجابى جز خود خلق وجود ندارد.- همچنين:

١٣١٣

«أنَّكَ لا تَحْجُبُ عَنْ خَلْقِكَ الّا انْ تَحْجُبَهُمُ [تَحْتَجِبَهُمُ‌] الأَعْمالُ [الآمالُ‌] دونَكَ.»

[٥]: (و بدرستى كه تو از مخلوقاتت در حجاب نيستى جز آنكه اعمال [يا: آرزوها] حجاب آنان است.)؛ لذا مى گويد:

[١] - توبه: ١١١.

[٢] - ديوان حافظ، چاپ قدسى، غزل ٤٧٣، ص ٣٤٤.

[٣] - بحار الانوار، ج ٣، ص ١٥، باب ١٢.

[٤] - بحار الانوار، ج ٣، ص ٣٢٧، روايت ٢٧.

[٥] - اقبال الاعمال، ص ٦٧٨.