جمال آفتاب و آفتاب هر نظر؛ شرحى بر ديوان حافظ - سعادت پرور، على - الصفحة ١٢٧ - غزل ١٣٤ بلبلى خون جگر خورد و گلى حاصل كرد
با اين بيان بخواهد بگويد:
١٠٧٨
«الهى! مَنِ الَّذى نَزَلَ بِكَ مُلْتَمِساً قِراكَ، فَما قَرَيْتَهُ؟! وَمَنِ الَّذى اناخَ بِبابِكَ مُرْتَجِياً نَداكَ فَما أَوْلَيْتَهُ، أَيَحْسُنُ انْ ارْجِعَ عَنْ بابِكَ بِالخَيْبَةِ مَصْرُوفاً، وَلَسْتُ اعْرِفُ سِواكَ مَوْلىً بِالاحْسانِ مَوْصُوفاً؟!»
[١]: (معبودا! كيست كه در طلب پذيرايىات بر تو فرود آمد و پذيرايىاش ننمودى؟! و كيست كه به اميد بخششت به درگاه تو مقيم شد و به او احسان نكردى؟! آيا سزاوار است به نوميدى از درگاهت بر گردم با آنكه جز تو مولايى كه به نكوكارى ستوده باشد نمى شناسم؟!- بگويد:
|
نشان يارِ سفر كرده از كه پرسم باز |
كه هرچه گفت بر يدِ صبا، پريشان گفت |
|
|
فغان كه مَهِ نامهربانِ دشمن دوست |
به تَرك صحبتِ يارانِ خود چه آسان گفت[٢] |
|
|
ساربان! بارِ من افتاد خدا را مددى |
كه اميد كرمم همرهِ اين مَحْمِل كرد |
|
اى كسى كه زمام كاروان منزل جانان به دست توست (رسول الله ٦، و يا ائمّه اثنى عشر :، و يا ولى عصر عجلّ الله تعالى فرجه الشريف، و يا استاد- قافله اهل دل را به سر منزل مقصود راهنمايى! خواجهات به اميد كرم و كرامتت همراه قافله طلب كنندگان حضرتت شده، و از قافله جدا مانده عنايتى فرما و دستگيريش، نما تا باز از ديدارت توشه اى بردارد و به ياران خود ملحق گردد. به گفته خواجه در جايى:
|
تو دستگير شواى خضرِ پى خجسته! كه من |
پياده مى روم و همرهان، سوارانند[٣] |
|
و نيز مى گويد:
|
روى بنما و وجودِ خودم از ياد ببر |
خرمنِ سوختگان را همه گو باد ببر |
|
|
ما كه داديم دل و ديده به طوفان بلا |
گو بيا سيلِ غم و خانه ز بنياد ببر |
|
[١] - بحار الانوار، ج ٩٤، ص ١٤٤.
[٢] - ديوان حافظ، چاپ قدسى، غزل ١٠٤، ص ١٠٦.
[٣] - ديوان حافظ، چاپ قدسى، غزل ٢٢٦، ص ١٨٧.