راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء) - الفيض الكاشاني - الصفحة ٢٨٣ - بيان چگونگى تفكّر در مخلوقات خداوند
از آن برخوردار خواهد شد.
اكنون بايد به آنچه در اين باره ذكر كرديم بسنده كنيم و چيزى را كه در كتاب شكر به طور تفصيل بيان كردهايم بدين بيفزاييم، چه ما در آن كتاب به فعل خداوند از حيث آن كه در حقّ ما احسان و انعام است نظر كردهايم و در اين كتاب نظر ما به آن تنها از آن روست كه فعل خداوند است، و همه آنچه ما در آنها نظر كردهايم چنانچه طبيعى مذهب در آنها بنگرد نظرش سبب گمراهى و شقاوت او خواهد شد و اگر انسان موفّق در آنها بينديشد اين كار سبب هدايت و سعادت او خواهد گرديد. هيچ ذرّهاى در آسمان و زمين جز اين كه خداوند را نسبت به آن حكمى است هر كس را بخواهد بدان هدايت مىكند، و هر كه را بخواهد بدان گمراه مىسازد.
بنابراين هر كس به اين امور بنگرد از حيث آن كه آنها فعل خدا و صنع اوست به جلال و عظمت خدا معرفت حاصل مىكند و هدايت مىيابد، و آن كه نظرش قاصر باشد و به اين امور از حيث تأثير بعضى در بعضى ديگر بنگرد و به ارتباط آنها با مسبّب الاسباب توجّه نكند بدبخت و هلاك مىشود.
ما از گمراهى به خدا پناه مىبريم و از او مىخواهيم كه به فضل و احسان خود ما را از لغزشهاى نادانها دور بدارد، كه او بر هر چه بخواهد تواناست.
به حمد و فضل خداوند كتاب تفكّر از بخش منجيات المحجّة البيضاء فى تهذيب الإحياء به دست حقيرترين و ضعيفترين بندگان خدا محسن بن مرتضى به اتمام رسيد.
خداوند به فضل و كرم خود او را از انديشمندان در ملكوت آسمانها و زمين قرار دهد. و به دنبال آن اگر خدا بخواهد كتاب ذكر مرگ و آنچه پس ز آن است خواهد آمد. ستايش تنها ويژه خداوند است و درود بر بهترين آفريدگان او محمّد و خاندان پاك او باد.