آخرين انقلاب قرن - زارع، عباس - الصفحة ٢٨٠ - گفتار چهارم چالش ها و بايسته ها

مى برند. در متن حوزه علميه، نظرات امثال آقاى جناتى، آقاى مرعشى و يا آقاى مهدى

حائرى، كه به نظر من برجسته ترين فقيه و فيلسوفى است كه فلسفه عصر را مى شناسد و با

دنياى خارج آشناست و به زبان بيگانه مسلط است و داراى افكار و آراء جديدى است.

(آقاى حائرى شايد شاخص ترين فردى باشد كه بين فلسفه اسلامى و فلسفه غرب جمع كرده;

مضافاً اين كه از بيت روحانيت است و فرزند مرحوم آيت الله العظمى حائرى، مؤسس حوزه

عليمه قم، است و در عين حال نظريات بسيار جديدى دارد كه با روحانيت سنتى ما و با

نظريه ولايت فقيه مخالف است.) اين ها چالش هاى اصلى ماست; و ما نمى توانيم با جسارت

و با فحش و ناسزا و هتك حرمت نسبت به يك عالم دينى مثل آقاى حائرى در مقام پاسخ

برآييم. پيدايش آقاى خاتمى در عرصه سياست و پيام دوم خرداد و طرح انديشه جامعه مدنى

و قانون گرايى و توسعه سياسى و تشنج زدايى در عرصه بين المللى و به رسميت شناختن

انديشه هاى مختلف دينى، و نظريه گفتگوى تمدن ها كه از زبان رئيس جمهور به دنيا عرضه

شده، به نظر من در ديد دنيا نسبت به ما تحول ايجاد كرده و باعث اميد و نشاط نسل

جوان در داخل شده است. اين نيز چالش جديدى است كه روحانيت سنتى را در معرض تلاش

جديدى قرار داده و متأسفانه و با كمال تأسف، روحانيت سنتى با تندى و سراسيمگى و

شتابزدگى با آن برخورد مى كند و نمونه اش هم سخنرانى هايى است كه برخى از آقايان در

نمازجمعه مى كنند و نوشته هايى است كه بعضى ها در روزنامه ها مى نويسند و يا

سخنرانى ها و راهپيمايى هايى است كه گاهى در قم و جاهاى ديگر انجام مى شود. اين ها

درگيرى هاى خيلى مرتجعانه و خيابانى و به اصطلاح امروزى ها لمپنيستى است كه اينجا و

آنجا راه مى افتد. البته در ميان اين ها بچه هاى خوبى وجود دارند كه از جبهه برگشته

اند، ولى به صورت ابزار ناآگاه ارتجاع و قرائت ارتجاعى و خشونت آميز از دين در آمده

اند.

اين ها چالش هاى بزرگى است كه ما پيش رو داريم، به اضافه بعضى عناصر ناباب و

مدعى يا نامطمئن و مشكوك در دو سوى دو جناح موجود، چه سنتى ها و چه نوگراها، كه

تندى مى كنند يا حرف هاى خيلى گنده اى مى زنند و باعث تشنج مى شوند و من با هر گونه

تشنج و تندى چه از طرفداران جامعه مدنى و چه از طرفداران روحانيت سنتى مخالفم.

مسائل مربوط به آقاى منتظرى و مسائل اصفهان شديدترين برخوردى بوده كه در يك سال

اخير در صحنه سياسى به وجود آمده، و اين هم يك چالش سياسى است كه با اين كه طرفين

قضيه روحانى هستند، چه رهبر انقلاب و چه آقاى منتظرى، ولى در عين حال ماهيت كار

شديداً سياسى است و بازيگران هر دو