آخرين انقلاب قرن - زارع، عباس - الصفحة ١٤٨ - گفتار يكم شرايط بين المللى و انقلاب اسلامى
هنگامى كه اثرى از اين ارتباط پيدا نمى كنند بحران ايران را قابل كنترل ارزيابى مى
كنند. مطالعه خاطرات سوليوان، آخرين سفير امريكا در ايران، نشان مى دهد كه او
گزارشى دالّ بر وقوع انقلابى كه تمام منافع امريكا را به خطر بيندازد به واشنگتن
مخابره نمى كند. او مى گويد كه اين يك هرج و مرج و بلواست.
براى نمونه، مسئله ايستگاه هاى جاسوسى و شنود سياى امريكا در مناطق شمالى ايران
و نزديك مرز شوروى، و عكس العمل امريكا بيانگر واقعيت ذكر شده است. در هفته هاى اول
پيروزى انقلاب، كاركنان اين ايستگاه ها به خاطر عدم دريافت حقوق ماهانه اعتصاب مى
كنند. سوليوان تصور مى كند كه پرداخت حقوق آن ها بايد توسط ايران صورت بگيرد. دولت
موقت به سفارت امريكا توضيح مى دهد كه مطابق قراردادهاى امضا شده (توسط حكومت شاه)
امريكا مسئول پرداخت حقوق كاركنان ايستگاه هاى شنود است. سوليوان قانع مى شود و با
اجاره يك هواپيما حقوق عقب مانده را به ايستگاه ها مى فرستد. بايد توجه كرد كه هنوز
دولت امريكا تصور نمى كند كه ايران در مسير مقابله با او در حركت است. چرا كه اگر
اين تصور را داشت، بايد از فرصت به دست آمده استفاده مى كرد تا بدون جنجال، ايستگاه
هاى شنود را به كشور ديگرى منتقل كند. دولتمردان امريكا تصور مى كنند كه همان تعديل
(استراتژى كارتر) در حال انجام است، ولى همراه با هرج و مرج و ناآرامى.
در اين مرحله، امريكا در انديشه يافتن راه هاى مناسب براى معامله كردن با نيروى
جديد در تهران است; و در واقع در همين مقطع است كه ايران در حال جدا شدن از نظام
بين الملل مى باشد. همان طور كه در فقرات قبلى توضيح دادم، ايران از درون قطب غرب
در جهت كندن و رها شدن از نظام دو قطبى قرار گرفته و آن را قبول ندارد.
همين رويداد و موفقيت انقلاب ايران با خصوصيات خاص خود، يعنى مقابله با هر دو
قطب، دليل محكمى براى اين ادعاست كه نظام دو قطبى سال ها قبل از فروپاشى شوروى در
حال از هم پاشيدن بود. در واقع عدم توانايى امريكا براى متوقف كردن انقلاب، نشان از
ضعف و محدوديت ساختارى نظام دو قطبى دارد. و ايران در مرزهاى ميان دو قطب و با توجه
به مسئله بازدارندگى موجود بين امريكا و شوروى موفق به خروج از نظام مى گردد.
سرانجام، پيروزى انقلاب ايران ادامه حاكميت نظام دو قطبى را به طور جدى به زير سؤال
مى برد.
از اوايل دهه پنجاه شمسى و با ادامه سياست دتانت، زمينه هاى بين المللى منعطف
ترى پديدار مى شود. و تحولات درونى ايران و ظهور دولت كارتر و اتخاذ سياست حقوق بشر
در جهت تعديل شخص شاه قرار مى گيرد. ظاهراً بنا به اعتقاد شما، .