تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى - علامه جعفری - الصفحة ١٩٠ - فهم كردن رسول عليه السلام ضمير اسيران را
روايت
توضيح :
((٤٥٥٧)) من همى رانم شما را همچو مست از در افتادن در آتش با دو دست
((٤٥٥٨)) آن كه خود را فتحها پنداشتيد تخم منحوسىّ خود مى كاشتيد
((٤٥٥٩)) يكدگر را جدّ جدّ مى خوانديد سوى اژدرها فرس مى رانديد
((٤٥٦٠)) قهر مى كرديد و اندر عين قهر خود شما مقهور قهر شير دهر
روايت « الدنيا جيفه و طاليبها كلاب » . (١) ( دنيا مانند مردار و جويندگانش مانند سگها هستند ) .
« كنت نبيا و آدم بين الماء و الطين » . (٢) ( من پيامبر بودم در حالى كه آدم ميان آب و گل بود ) .
« كنت نبيا و آدم بين الروح و الجسد » . (٣) ( من پيامبر بودم در حالى كه آدم ميان روح و بدن بود ) .
توضيح :
مضمون روايت اول در نقل سينه به سينه معروف است ، شبيه به اين مضمون در رواياتى وارد شده است . و در روايتى از اصبغ بن نباته از امير المؤمنين على عليه السلام چنين آمده است كه :
« ألا انى عبد الله و اخو رسوله و صديقه الاول قد صدقته و آدم بين الروح و الجسد » . (٤) ( بدانيد ، من بندهء خدا هستم و برادر پيامبرش و صديق اول او ، من او را تصديق كردم در حالى كه آدم ميان روح و جسد بوده است . ) در روايت ديگرى هم مضمون روايت دوم ديده مى شود :
« قال فى المقاصد رواه ابو نعيم فى الدلائل و ابن ابى حاتم فى تفسيره و ابن اللال و من طريقه الديلمى عن ابى هريره مرفوعا . اخرجه احمد و البخارى
(١) كشف الخاء ، ج ١ ص ٤٠٩ . .
(٢) مضمون جملهء فوق مشهور است . .
(٣) بحار الانوار مجلسى ، ج ١٥ ص ١٥ . .
(٤) بحار الانوار مجلسى ، ج ١٥ ص ١٥ . .