مجموعه مصنفات حكيم مؤسس آقا على مدرس طهرانى - زنوزى، على بن عبد الله - الصفحة ١١٣ - ٤ توضيح و انارة

مثال او مفارقات محضه و مجرّدات صرفة و عقول شامخه است كه در لسان نبوت و ولايت به كروبيّين و اهل جبروت معروفند.

[٤] توضيح و انارة

موجودات نشأه باطن كه به جواهر ملكوتيه موسومند، بر دو قسمند:

قسم اوّل: موجودى است كه از جهت قوه او در اصل وجود و شدت او در كمالات موجود [بما] هو موجود، او را تعلقى نه حلولى و نه تدبيرى به عالم اجسام مى‌باشد يعنى نه در اصل وجود به اجسام متعلق باشد و چنانكه صور طبيعيه راست، و نه در صدور افعال و تدبير كه به آنها محتاج باشد در خروج از قوّه به فعل و در عروج از نقص به كمال، چنانكه نفوس ناقصه است به آن جهت كه نفوس ناقصه‌اند و اين قسم از موجودات ملكوتيه را كروبيين نامند.

و اينان دو طائفه‌اند:

طائفه اولى را مسبحون گويند كه از نهايت قرب وصال و كمال اتصال و شدت صفاى مرآت ذات و مجلاى وجود مستغرق [١] مى‌باشند، و در مشاهده ملكه بحار واحديت بجز [٢] احديت و اله، و حيرانند در ملاحظه اضائه نور جمال شمس حقيقت صمديت، و مستهلكند [٣] در اناره سطوت جلال و قاهريت، و متواضعند در تحت علو جبروت سلطنت و كبريائيت و لهذا اينان را به غير ذات حق و صفات و اسماء او التفاتى نيست، حتى آنان كه [٤] از ذات خود و صفات خود نيز غافلند.

و در بيان شأن ايشان [٥] رسول خدا فرموده است: ان لله تعالى [٦] ارضا بيضاء و مسيرة الشمس فيها [ثلاثون‌] يوما [٧] مثل ايام الدنيا ثلاثين مرة مشحونة خلقا لا يعلمون [ان الله خلق‌

[١]. متفرق (س).

[٢]. كذا فى س و م.

[٣]. مستهلك (س).

[٤]. آنكه (س و م).

[٥]. و در بيان ايشان (س).

[٦]. كلمة «تعالى» غير موجود فى «م».

[٧]. و مسيرة الشمس فيها يوم (م).