جمال آفتاب و آفتاب هر نظر؛ شرحى بر ديوان حافظ - سعادت پرور، على - الصفحة ٤٦٦ - غزل ١٧٦ دادگرا! فلك تو را، جرعه كش پياله باد!
همواره پا بر جا باد (كه هست)!: «وَ ما أَرْسَلْناكَ إِلَّا كَافَّةً لِلنَّاسِ بَشِيراً وَ نَذِيراً.»[١]: (و تو را نفرستاديم مگر براى همه مردم تا اينكه آنان را بشارت و بيم دهى.- نيز: «هُوَ الَّذِي أَرْسَلَ رَسُولَهُ بِالْهُدى وَ دِينِ الْحَقِّ لِيُظْهِرَهُ عَلَى الدِّينِ كُلِّهِ، وَ لَوْ كَرِهَ الْمُشْرِكُونَ.»[٢]: (اوست خداوندى كه رسول خويش را همراه با هدايت و دين حق گسيل داشت تا بر تمام اديان چيرهاش سازد، هر چند مشركان نپسندند.- همچنين: «يا أَيُّهَا النَّبِيُّ! إِنَّا أَرْسَلْناكَ شاهِداً وَ مُبَشِّراً وَ نَذِيراً، وَ داعِياً إِلَى اللَّهِ بِإِذْنِهِ وَ سِراجاً مُنِيراً.»[٣]: (اى پيامبر! براستى كه ما تو را فرستاديم تا گواه [بر اعمال امّت] و مژده دهنده [به مؤمنان] و بيم دهنده [كافران و گناهكاران] بوده و به اذن خداوند [مردم را] به سوى خدا فراخوانده و چراغ درخشان و تابندهاى [براى هدايت و راه يافتن ايشان] باشى.).
و الهى آنان كه از راه تو سر پيچى مى كنند از طريق فطرت بر كنار باشند (كه هستند)! كه: «وَ مَنْ يَعْصِ اللَّهَ وَ رَسُولَهُ، فَقَدْ ضَلَّ ضَلالًا مُبِيناً.»[٤]: (و هركس از خدا و رسولش نافرمانى كند، حتماً آشكارا گمراه شده است.)
|
زلفِ سياهِ پُر چَمَت، چشم و چراغِ عالم است |
جان ز نسيمِ دولتش در شكنِ كلاله باد! |
|
گويا خواجه با اين بيت مى خواهد به گسترش دين رسول اللّه ٦ اشاره كند كه آيه شريفه قبل يعنى: «هُوَ الَّذِي أَرْسَلَ رَسُولَهُ.»[٥]: (اوست خداوندى كه رسول خويش را فرستاد.- آيه شريفه ذيل بيانگر آن است كه مى فرمايد: «لَقَدْ مَنَّ اللَّهُ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ إِذْ بَعَثَ فِيهِمْ رَسُولًا مِنْ أَنْفُسِهِمْ يَتْلُوا عَلَيْهِمْ آياتِهِ، وَ يُزَكِّيهِمْ، وَ يُعَلِّمُهُمُ الْكِتابَ وَ الْحِكْمَةَ، وَ إِنْ كانُوا مِنْ.
[١] - سباء: ٢٨.
[٢] - توبه: ٣٣.
[٣] - احزاب: ٤٥ و ٤٦.
[٤] - احزاب: ٣٦.
[٥] - توبه: ٣٢.