راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء) - الفيض الكاشاني - الصفحة ٤٣٤ - چگونگى ديوار بهشت و زمين و نهرها و درختان آن
و نيز: «اگر زيور پستترين بهشتيان با زيور اهل دنيا مقايسه شود زيورى كه خداوند در آخرت به او پوشانيده از زيور همه اهل دنيا برتر است«١».»
و نيز: «در بهشت درختى است كه اگر شتر سوار صد سال در سايه آن راه بسپرد آن را به پايان نمىرساند«٢»، اگر مىخواهيد آيه وَ ظِلٍّ مَمْدُودٍ«٣» را بخوانيد.»
ابو امامه گفته است: اصحاب پيامبر خدا صلّى الله عليه و آله مىگفتند: در پرسشهايى كه اعراب باديه نشين مىكنند خداوند به ما سود مىرساند. اعرابيى پيش آمد و عرض كرد: اى پيامبر خداوند در قرآن درخت آزار دهندهاى را ذكر كرده است، و من نمىدانستم در بهشت درختى وجود دارد كه به صاحبش آزار مىرساند. پيامبر صلّى الله عليه و آله فرمود: «آن چيست؟» عرض كرد: سدر (كنار) كه داراى خار است، فرمود: «خداوند در قرآن فرموده است: في سِدْرٍ مَخْضُودٍ، خداوند خار آن را قطع مىكند و به جاى هر خارى ميوهاى در آن قرار مىدهد آنگاه هر ميوه آن شكافته مىشود و از آن هفتاد و دو نوع خوردنى كه هيچ كدام شبيه ديگرى نيست بيرون مىآيد«٤».»
جرير بن عبد الله گفته است: در «صفاح» فرود آمديم، مردى را ديدم در زير درختى خوابيده كه نزديك بود آفتاب به او برسد، غلام را گفت: اين پوست را ببر و آن را سايبان او كن، غلام رفت و اين كار را انجام داد. هنگامى كه آن مرد بيدار گرديد معلوم شد او سلمان است. نزد او رفتم و سلام كردم، گفت: اى جرير! براى خداوند فروتنى كن چه هر كس در دنيا براى خداوند فروتنى كند در روز قيامت خدا او را بلند مرتبه مىگرداند، آيا مىدانى ظلمات روز قيامت چيست؟ گفتم: نمىدانم، گفت: ظلم مردم بر يكديگر است، سپس تكه چوبى بر گرفت كه از خردى ديده نمىشد، گفت: اى جرير اگر مانند اين را در بهشت طلب كنى آن را نمىيابى، گفتم: اى ابا عبد الله پس نخل و درخت كجاست؟ گفت: ريشههاى آنها مرواريد و طلا و بالاى آنها خرماست«٥».
«١» الاوسط طبرانى از حديث ابى هريره با سند حسن ؛ المغنى .
«٢» صحيح مسلم ، ج ٨، ص ١٤٤، از حديث ابى هريره .
«٣» واقعة /.... و سايه كشيده شده ، تمام خبر در صحيح بخارى ، سنن ترمذى ، ج ١٠، ص ٣ از حديث ابى سعيد.
«٤» المسند حاكم و آرا صحيح دانسته ، العبث بيهقى ، الدر المنثور، ج ٦، ص ١٥٦.
«٥» بيهقى به سند حسن ، الترغيب و الترهيب ، ج ٤، ص ٥٢٢.