تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى - علامه جعفری - الصفحة ٣٩٠ - ٣ - هر حقيقت سودمند و عالى كه دچار خواسته هاى حيوانى بشر واقع شود ، مى تواند به تباه كننده ترين مخدرات تبديل شود

موقع بد بختىها و نكبتها به عنوان داروى تخدير كننده به كار برده شود . به جملهء ذيل كه از پيشواى دين اسلام على عليه السلام ثابت شده است دقت كنيد : فانى سمعت رسول الله صلى الله عليه و آله يقول فى غير موطن :
« لن تقدس أمة لا يوخذ للضعيف فيها حقه من القوى غير متعتع . » [١] ( من در بيش از يك مورد از پيامبر خدا شنيدم كه مى فرمود :
هيچ امتى مقدس نخواهد گشت ( به ايده آل مقدس خود نخواهد رسيد ، ) اگر حق ناتوانش را از نيرومندانش بدون فرو گذارى نگيرد ) .
مسلم است كه در مقابل چنين دستور و ايدهء انسانى اغنيا و قدرتمندان بىكار ننشسته و خواهند گفت دين افيون عقول آدميان است نه بىنوايان كه اسلام از آنان طرفدارى مى كند .
با دقت در آيات فوق جايى براى ترديد نمى ماند كه دين الهى نه تنها نمى تواند وسيلهء تخدير باشد ، بلكه اساسىترين و منطقىترين تحريك بزندگى آگاهانه را دين الهى بعهده گرفته است .
٣ - هر حقيقت سودمند و عالى كه دچار خواسته هاى حيوانى بشر واقع شود ، مى تواند به تباه كننده ترين مخدرات تبديل شود .
شما تاريخ بشرى را ورق بزنيد خواهيد ديد در هر دوره و عصرى عالىترين حقايق ايده آل انسانى وسيلهء بدترين تخدير شده است . از آن جمله - الف - وطن دوستى - چنان كه در مباحث مجلد هفتم گفتيم به طور طبيعى جايگاه تولد و زندگى آدمى ، كه كشتگاه وجود او تلقى مى شود ، فى نفسه مطلوب و مرغوب است و موضوع دفاع از وطن يكى از آرمانهاى طبيعى انسانى است ، زيرا هجوم بر وطن از يك نظر دقيق هجوم بر حيات انسانهاى ساكن آن وطن است [ البته با قطع نظر از مسائل جهان وطنى كه در افكار عاليه به طور تجريد شده مطرح مى گردد . ] با اين حال

[١] نهج البلاغه ، ج ٣ ص ١١٣ . .