تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى - علامه جعفری - الصفحة ١٨٦ - تفسير ابيات

توضيحى در بارهء صعود شياطين به عالم بالا و سركوب شدن آنها
مسئلهء يكم
مسئلهء دوم
پليد محفوظ داشتيم ، تا نتوانند به گروه فرشتگان آسمانى گوش فرا دهند . و ستاره هاى شهابى به سوى آنها انداخته مى شود ، تا به وسيلهء آنها اجبارا دفع شوند ، با اين حال براى آنان عذاب دائمى است ، مگر كسى از آنان جهش دزدانه نمايد ، در اين صورت ستارهء روشن و آتشين تعقيبش مى كند ) .
توضيحى در بارهء صعود شياطين به عالم بالا و سركوب شدن آنها در آياتى كه مطرح كرديم ، چند مسئله وجود دارد و ما آنها را اختصارا متذكر مى شويم :
مسئلهء يكم - در معناى بروج مفسرين اختلاف نظر دارند ، گروهى مى گويند : مقصود از بروج منازلى است كه سيارات از آنها عبور مى كنند ، تعبير طرق آسمانى هم اين معنا را تاييد مى كند ، با نظر بمجموع مطالب موجود در اين موضوع از نظر هيئت قديم و جديد ، مى توان محيطهاى مختلفى را كه ستارگان در پيرامون خود دارند و اتمسفرهاى مخصوصى كه آنها دارند ، براى معناى برج در نظر گرفت .
گروه ديگر مى گويند : مقصود خود ستارگان است و استدلال آنان به خود آيه قرآنى است ، مى گويند : آيهء ١٧ و ١٨ سورهء حجر خود بروج را وسيلهء زينت اسمان معرفى مى كند و جاى ترديد نيست كه منازل و محيطها و آتمسفرها براى مردم معمولى كه از علم نجوم اطلاعى ندارند ، مطرح نيست ، زيرا قابل مشاهدهء روشن نيست تا وسيلهء زينت بوده باشد .
مسئلهء دوم - مزين شدن آسمان دنيا با زينت ستارگان دلالت مى كند باين كه تمام ستارگان و كهكشانها و كار زارها در آسمان اول است كه براى مردم بىواسطه يا با واسطه قابل رويت است : نتيجه‌اى كه از اين استنباط گرفته مى شود ، موضوع هفت آسمان است كه در قرآن آمده و براى بعضى از مردم غير قابل هضم جلوه نموده است .
اين آيه مى گويد : تمام كراتى كه براى بشر قابل مشاهده است ، زينت بخش