تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٩٨
گذشته قرار خواهيم داد، و در پارهاى از روايات نيز به همين تفسير اشاره شده است. «١»
بنابراين، مفهوم آيه چنين خواهد شد: هر پيامبرى در حال حيات و ممات از طريق مشاهده باطنى و روحانى ناظر احوال تمام امت خويش خواهد بود و روح پاك پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله نيز از همين راه ناظر همه امم پيشين و امت خويش مىباشد، و به اين طريق آنها مىتوانند نسبت به اعمال آنها گواهى دهند و حتى صلحاى امت و افراد نمونه پرهيزكار نيز ممكن است از چنين آگاهى برخوردار باشند.
مفهوم اين بيان چنين مىشود كه: روح پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله از آغاز خلقت آدم وجود داشته است؛ زيرا معنى شهود، آگاهى توأم با حضور است.
ولى اين تفسير، با آيهاى كه درباره حضرت مسيح عليه السلام نقل شد، چندان سازگار نيست، چون آيه مزبور مىگويد: مسيح شاهد بر تمام امت خود نبود، بلكه ما دام الحيات شاهد بر آنها بود (دقت كنيد).
اما اگر شهادت را به معنى شهادت عملى بگيريم، يعنى: «اعمال يك فرد نمونه مقياس سنجش براى اعمال سايرين»، در اين صورت تفسير فوق خالى از اشكال خواهد بود؛ زيرا هر پيامبرى با صفات ممتازى كه داشته مقياس سنجش براى امت خويش محسوب مىشده، و خوبان و بدان امت را با شباهت و عدم شباهت به آنان مىتوان شناخت.
و از آنجا كه پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله بزرگترين پيامبران الهى است، صفات و اعمال او مقياس سنجش براى شخصيت تمام انبياء خواهد شد.