داشت، شكست از آن زمان شروع شد كه سستى و نافرمانى شما را فرا گرفت.
يعنى اگر تصور كرديد كه وعده پيروزى بدون قيد و شرط بوده، سخت در اشتباه بوده‌ايد، تمام وعده‌هاى پيروزى مشروط به پيروى از فرمان خدا است.
درباره اين كه خداوند در كجا به مسلمانان وعده پيروزى در اين جنگ داده بود دو احتمال است:
نخست اين كه: منظور وعده‌هاى عمومى است كه به طور مكرر از خدا به مؤمنان درباره پيروزى بر دشمنان داده شده بود.
ديگر اين كه: پيامبر خدا كه وعده او وعده الهى است صريحاً قبل از شروع جنگ احد به مسلمانان وعده پيروزى در اين ميدان داده بود.
قرآن پس از آن مى‌گويد: «و در كار خود به نزاع پرداختيد، و بعد از آن كه آنچه دوست مى‌داشتيد به شما نشان داد نافرمانى كرديد» «وَ تَنازَعْتُمْ فِي الأَمْرِ وَ عَصَيْتُمْ مِنْ بَعْدِ ما أَراكُمْ ما تُحِبُّونَ».
آرى، پس از مشاهده آن پيروزى چشم‌گير كه مورد علاقه شما بود راه عصيان پيش گرفتيد، و در حقيقت براى به دست آوردن پيروزى كوشش لازم را به خرج داديد.
اما براى نگاه داشتن آن استقامت نكرديد، كه هميشه نگهدارى پيروزى‌ها از به دست آوردن آن مشكل‌تر است.
از اين جمله كه اشاره به وضع تيراندازان شكاف كوه عينين است به خوبى استفاده مى‌شود: تيراندازانى كه در شكاف كوه بودند درباره رها كردن سنگر خود اختلاف كردند و جمع زيادى دست به عصيان و مخالفت زدند.
ضمناً تعبير به «عَصَيْتُمْ» به معنى نافرمانى كرديد، نشان مى‌دهد: اكثريت دست به مخالفت زده بودند.