شب را به صبح برساند، همان دم راه «مكّه» را پيش گرفت و حركت كرد!
خبر كشته شدن پيامبر صلى الله عليه و آله تزلزل بيشترى در جمعى از مسلمانان به وجود آورد، و آن عده از مسلمانان كه در ميدان جنگ بودند براى اين كه بقيه پراكنده نگردند و تزلزل و اضطراب آنان بر طرف شود پيغمبر صلى الله عليه و آله را بالاى كوه بردند تا به مسلمانان نشان دهند كه: پيغمبر زنده است، فراريان برگشتند و به دور حضرت جمع شدند.
پيغمبر صلى الله عليه و آله فراريان را ملامت مى‌كرد كه: چرا در چنان وضع خطرناك فرار كرديد، مسلمانان با اين كه شرمنده بودند زبان به عذر گشوده، گفتند:
اى رسول خدا! ما خبر قتل تو را شنيديم و از شدت ترس فرار كرديم.
بدين ترتيب، در جنگ احد نسبت به مسلمانان خسارات مالى و جانى فراوانى وارد شد، هفتاد تن از مسلمانان در ميدان جنگ كشته شدند و عده‌ى زيادى مجروح افتادند.
اما مسلمانان از شكست، درس بزرگى آموختند كه ضامن پيروزى آنها در ميدان‌هاى آينده شد، و در آيات آينده بررسى وسيعى روى اثرات گوناگون اين حادثه بزرگ- به خواست خدا- انجام خواهد شد. «١»
***