و تخفيف براى شما است، «چون خداوند بخشنده و مهربان است» «إِنَّ اللَّهَ كانَ عَفُوّاً غَفُوراً».
***
نكته‌ها:
١- آيا مفهوم جمله‌هاى آغاز آيه، جواز شرب مسكرات در غير نماز است؟
ممكن است كسانى در اينجا سؤال كنند: آيا مفهوم آيه فوق اين نيست كه نوشيدن مشروبات الكلى فقط در صورتى ممنوع است كه مستى تا حال نماز باقى بماند و دليل ضمنى بر جواز آن در ساير حالات مى‌باشد؟!
پاسخ اين سؤال- به خواست خدا- به طور تفصيل در تفسير آيه ٩٠ سوره «مائده» خواهد آمد، اما به طور اجمال اين است كه: اسلام براى آماده كردن و به جريان انداختن بسيارى از احكام خود، از روش «تدريجى» استفاده كرده، مثلًا همين مسأله تحريم مشروبات الكلى را طى چند مرحله اعلام نموده است:
نخست آن را به عنوان يك نوشيدنى نامطلوب و نقطه مقابل «رِزْقاً حَسَناً». «١»

پس از آن، در صورتى كه مستى آن در حال نماز باشد جلوگيرى كرده (آيه فوق).
و بعد، منافع و مضار آن را با هم مقايسه نموده و غلبه زيان‌هاى آن، بيان شده است. «٢»
و در مرحله آخر، نهى قاطع و صريح از آن نموده است. «٣»
اصولًا براى ريشه‌كن ساختن يك مفسده اجتماعى و اخلاقى كه محيط به