بهشت و دوزخ از نگاه قرآن و حديث - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ١٦٣ - ٥/ ١٨ آگاهى جهنم
١٧٨. مجمع البيان- به نقل از ابو سعيد خُدرى-: چون آيه «و در آن روز، جهنّم را بياورند» نازل شد، رخسار پيامبر خدا صلى الله عليه و آله دگرگون شد و چنان منقلب گشت كه يارانش از ديدن حال او نگران شدند. عدّهاى از آنان نزد على بن ابى طالب عليه السلام رفتند و گفتند:
اى على! براى پيامبر خدا، اتّفاقى افتاده است.
على عليه السلام آمد و پيامبر را از پشت سرش در آغوش گرفت و ميان دو شانهاش را بوسيد و گفت: پدر و مادرم به فدايت، اى پيامبر خدا! امروز چه رخ داده است؟
پيامبر صلى الله عليه و آله فرمود: «جبرئيل عليه السلام نزدم آمد و برايم [اين آيه را] خواند: «و آن روز، جهنّم را بياورند»».
على عليه السلام گفت: گفتم: چگونه آن را مىآورند؟
فرمود: هفتاد هزار فرشته آن را مىآورند و با هفتاد هزار افسار، آن را مىكِشند و آن، چنان مىگريزد كه اگر رها شود، همه اهل محشر را مىسوزاند. من معترض جهنّم مىشوم و او مىگويد: مرا با تو كارى نيست- اى محمّد-؛ زيرا خداوند، گوشت تو را بر من حرام ساخته است».
پس در آن روز، هر كسى به فكر نجات خويش است؛ ولى [تنها] محمّد مىگويد:" پروردگارا! امّتم، امّتم!"».
٥/ ١٨: آگاهى جهنّم
قرآن
«براى كسى كه قيامت را تكذيب كند، آتشى پرشراره مهيّا كرديم. هر گاه كه آنها را از جايى دور ببيند، خشم و خروش آن را مىشنوند».
«روزى كه به جهنّم مىگوييم: «آيا پُر شدى؟»، مىگويد: آيا باز هم هست؟!».