فرهنگ اصطلاحات صرف و نحو عربی - دحداح، انطوان - الصفحة ٢٤١
٣. عدد، بدون معدود در هيچ جملهاى به كار نمىرود، مگر در دانش رياضى كه در آن عدد به مثابۀ علامت و نماد است.
٤. عدد همواره از چپ به راست نوشته مىشود. اعداد مفرد و عقود را از چپ به راست مىخوانند، ولى اعداد مركّب و معطوف از راست به چپ خوانده مىشوند: ١٧ حزيران ١٩٨٣. السّابع عشر من حزيران سنة ألف و تسعمئة و ثلاث و ثمانين.
عدد اصلى عُقود
از «عشرون» تا «تسعون»؛ يعنى «ثلاثون»، «اربعون» و...، به جمع مذكّر سالم ملحق مىشوند؛ يعنى رفع آنها با «واو» و نصب و جرّشان با «ياء» است. لفظ آنها نيز با معدود مذكّر و مؤنّث، يكسان است: جاء عشرون رجلا.
رأيت عشرين فتاة. مررت بعشرين قرية.
عدد اصلى مركّب
از «أحد عشر» تا «تسعة عشر» است.
١. با معدود مذكّر، جزء نخست آن مؤنّث و جزء دوم آن مذكّر مىآيد: ثلاثة عشر رجلا. با معدود مؤنّث، جزء نخست آن مذكّر و جزء دوم آن مؤنّث مىآيد: ثلاث عشرة فتاة. امّا تنها «أحد عشر» و «اثنا عشر»، در تذكير و تأنيث، با معدود، مطابقت دارد: أحد عشر رجلا و إحدى عشرة فتاة.
٢. هر دو جزء عدد مركّب، مبنى بر فتحه است. فقط در «اثنا عشر» و «اثنتا عشر»، جزء نخست، اعراب مثنّى مىگيرد و «نون» آن، مانند وقتى كه مضاف باشد، حذف مىگردد؛ و جزء دوم مبنى است: جاء اثنا عشر رجلا و اثنتا عشرة فتاة. رأيت اثنى عشر رجلا و اثنتى عشرة فتاة.
٣. عدد مركّب با درآمدن «أل» بر سر جزء نخست آن، معرفه مىشود: جاء الاثنا عشر رجلا.
عدد اصلى معطوف
از «واحد و عشرون» تا «تسعة و عشرون» و تا «تسعة و تسعون» است.
١. جزء نخست آن، با معدود مؤنّث، مذكّر و با معدود مذكّر، مؤنّث مىآيد؛ به استثناى «واحد» و «اثنان» كه مانند عدد مفرد است.
جزء دوم آن، همانند عقود، با معدود مذكّر و مؤنّث يكسان مىآيد: جاء واحد و عشرون رجلا، رأيت اثنين و عشرين رجلا، و مررت بثلاثة و عشرين بلدا. جاءت واحدة و عشرون فتاة، و رأيت اثنتين و عشرين فتاة، و مررت بثلاث و عشرين قرية.
٢. عدد معطوف با درآمدن «أل» بر سر هر دو جزء آن، معرفه مىشود: قرأت الأربعة و العشرين فصلا.
عدد اصلى مفرد
از «واحد» تا «عشره» مفرد است. «مئة» و ألف» نيز مفرد شمرده مىشود.
١. از «ثلاثة» تا «عشرة»، با معدود مذكّر،