فرهنگ اصطلاحات صرف و نحو عربی - دحداح، انطوان - الصفحة ١٩٢
دوم آن مجرور به اضافه است.
٢. اگر معدود ديگرى ذكر شود، مفرد و مجرور به اضافه است: جاء خمسة آلاف رجل.
رأيت خمسة آلاف فتاة.
خَمْسَ عَشْرَةَ
اسم عدد اصلى و مركب است. هر دو جزء آن مبنى بر فتحه است.
١. جزء نخستين آن با معدود مذكّر با «تاء» و با معدود مؤنّث، بدون «تاء» مىآيد. جزء دوم آن با معدود، مطابق است: جاء خمسة عشر رجلا. رأيت خمس عشرة فتاة. مررت بخمس عشرة قرية.
٢. اسم معدود، مفرد و منصوب است و به آن تميز عدد مىگويند.
خَمْسُمِائَةِ أَلفٍ
١. «خمس»، اسم عدد اصلى، مفرد، معرب و مضاف است. همچنين مذكر مىآيد؛ زيرا معدود آن مؤنّث است.
٢. مئة (مائة)، با «الف» زايد در كتابت - و نه در تلفّظ - اسم معدود، مفرد و مجرور به اضافه است.
٣. «ألف» نيز اسم معدود، مفرد و مجرور به اضافه است.
خَمسٌ و عِشْروُنَ
اسم عدد اصلى و معطوف است.
١. جزء نخستين آن معرب است. جزء دوم آن نيز معرب است، ولى رفع آن به واو، و نصب و جرّ آن به ياء است.
٢. جزء نخستين عدد، با معدود مذكّر با «تاء» و با معدود مؤنث، بدون «تاء» مىآيد، ولى جزء دوم آن به حال خود باقى مىماند:
جاء خمسة و عشرون رجلا، رأيت خمسا و عشرين فتاة.
٣. معدود آن، مفرد و منصوب است و تمييز عدد ناميده مىشود.
خَمْسونَ
اسم عدد اصلى، عقود و معرب است، با «واو» مرفوع مىشود و با «ياء» منصوب و مجرور مىگردد.
١. اين عدد با معدود مذكّر و مؤنّث به يك لفظ مىآيد: جاء خمسون رجلا، رأيت خمسين فتاة، مررت بخمسين قرية.
٢. اسم معدود، مفرد و منصوب است و تمييز عدد ناميده مىشود.