ترس و عشقِ تو، كمندِ لطفِ ماست‌		زير هر يا ربّ تو لَبّيكهاست‌
جان جاهل، زين دعا جز دور نيست‌		زآنكه «يا ربّ» گفتنش دستور نيست‌
بر دهان و بر دلش قفل است و بند		تا ننالد با خدا وقت گزند
داد مر فرعون را صد ملك و مال‌		تا بكرد او دعوى عِزّ و جلال‌
در همه عمرش نديد او دردِ سر		تا ننالد سوى حق، آن بد گُهر
داد او را جمله مُلكِ اين جهان‌		حق ندادش درد و رنج و اندُهان‌
خواندن بى‌درد از افسردگى است‌		خواندنِ با درد، از دلبُردگى است‌
آن كشيدن زير لب، آواز را		ياد كردن، مبدأ و آغاز را
آن شده آواز صافى و حزين‌		اى خدا! وى مستغاث و اى معين‌
ناله سگ در رهش بى‌جذبه نيست‌		زآنكه هر راغب، اسيرِ رهزنى است‌
چون سگ كهفى كه از مردار رَست‌		بر سرِ خوانِ شهنشاهان نشست‌
تا قيامت مى‌خورد او پيش غار		آبِ رحمت، عارفانه بى‌تغار.[١]

٣. اينكه راه به سوى خدا باز است‌

اوّلًا راه به سوى خداوند، باز است. ثانياً اين راه، بسيار نزديك است. ثالثاً همه وقت و در هر حال، رفتنِ به سوى خداوند و خواندنِ او و خواستنِ از او بى‌هيچ واسطه‌اى براى آدمى مقدور است.

آدمى از همان هنگام كه مورد خطابِ دورباشِ «اهْبِطُوا» قرار گرفت، و به زمين، اين ظلمتسارانِ مادّه و طبيعت، تبعيد شد و از جوار عالم الهى و فجرِ ازّليت به غَسقِ (تاريكى) طبيعت و جوارِ نفس و دنياى غرايز، فرود آمد، مژده باز بودنِ راهِ به سوى خداوند، بدو داده شد:

فَاكَلا مِنْها فَبَدَتْ لَهُمْا سَوْآتُهُمْا وَ طَفِقا يَخْصِفانِ عَلَيْهِما مِنْ وَرَقِ الْجَنَّةِ وَ عَصى آدَمُ رَبَّةُ فَغَوى‌، ثُمَّ اجْتَباهُ رَبُّهُ فَتابَ عَلَيْهِ وَ هَدى‌، قالَ اهْبِطا مِنْها جَميعاً بَعْضُكُمْ لِبَعْضٍ عَدُّوٌ فَامَّا يَأتِيَنَّكُمْ مِنّى‌ هُدىً فَمَنِ اتَّبَعَ هُداىَ فَلا يَضِلُّ وَ

[١] - مثنوى، دفتر سوم، بيت ١٨٩- ٢٠٩.