هُوَ الطَّريقُ الى‌ مَعْرِفَةِ اللَّهِ- عَزَّ و جَلَّ- وَ هُما صِراطانِ: صِراط فِى الدّنْيا وَ صِراطٌ فِى الآخِرَةِ. وَ امَّا الصِّراطُ الَّذى‌ فِى الدُّنْيا فَهُوَ الْامامُ الْمُفْتَرَضُ الطَّاعَةُ، مَنْ عَرَفَهُ فِى الدُّنْيا وَ اقْتَدى‌ بِهُداهُ، مَرَّ عَلَى الصِّراطِ الَّذى‌ هُوَ جِسْرُ جَهنَّمَ فِى الآخِرَةِ. وَ مَنْ لَمْ يَعْرِفْهُ فِى الدُّنْيا، زَلَّتْ قَدَمُهُ عَنِ الصِّراط فى الآخِرَةِ فَتَردى‌ فِى نارِجَهَّنَمَ.[٢] صراط، راه شناخت خداوند است. و آن، دو گونه است: يكى در دنيا و ديگرى در آخرت. صراط در دنيا، پيشوايى است كه پيروى از او بر مردم واجب شده است. كسى كه او را در دنيا بشناسد و به هدايت و رهنمود او عمل كند و در كارهايش از پىِ او در آيد، از صراط قيامت كه پلى است كشيده شده بر روى جهنّم، به سلامت گذر خواهد كرد، و كسى كه در دنيا او را نشناسد، گامهايش در صراط آخرت، مى‌لغزد و در آتش دوزخ، فرو مى‌افتد.

در اينجا، لازم است درباره صراط به چند نكته اشاره شود:

١. صراط، راهى است كه بر سرتاسر جهنم، بر روى جهنم يا در داخل آن، كشيده است:

إِنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا وَظَلَمُوا لَمْ يَكُنِ اللَّهُ لِيَغْفِرَ لَهُمْ وَلَا لِيَهْدِيَهُمْ طَرِيقاً. إِلَّا طَرِيقَ جَهَنَّمَ خَالِدِينَ فِيهَا أَبَداً وَكَانَ ذلِكَ عَلَى اللَّهِ يَسِيراً.[٣] كسانى كه كافر شدند و ستم كردند، خدا بر آن نيست كه بيامرزدشان، و نه آنكه راهى بنمايدشان؛ جز راه دوزخ كه هميشه در آن جاويدان‌اند و اين، بر خدا آسان است.

احْشُرُوا الَّذِينَ ظَلَمُوا وَأَزْوَاجَهُمْ وَمَا كَانُوا يَعْبُدُونَ. مِن دُونِ اللَّهِ فَاهْدُوهُمْ إِلَى صِرَاطِ الْجَحِيمِ. وَقِفُوهُمْ إِنَّهُم مَّسْؤُولُونَ. مَا لَكُمْ لَا تَنَاصَرُونَ.[٤] [اى‌

[١] - معانى الأخبار، ص ٣٣

[٢] - همان، ص ٣٢

[٣] - نساء، آيه ١٦٨- ١٦٩

[٤] - صافات، آيه ٢٢- ٢٥