اسرار خاموشان (شرح صحيفه سجاديه) - خلجي، محمد تقي - الصفحة ٢٠٤ - همه هستند سرگردان چو پرگار

همه هستند سرگردان چو پرگار

ثُمَّ سَلَكَ بِهِمْ طَريقَ ارادَتهِ‌[١]، و بَعَثَهُمْ فِى سَبيلِ مَحَبَّتِهِ. سپس آنان را به پيمودن راهى كه خود مى‌خواست، وا داشت و در راهِ رسيدن به محبّت خويش، برانگيخت.

السُّلوُكُ: النَّفاذُ فِى الطَّريق، يُقالُ: سَلَكْتُ الطَّريقَ، قالَ تَعالى: «لِتَسْلُكُوا مِنْهَا سُبُلًا فِجاجاً».[٢] سلوك، به معناى عبور از راه است. گفته مى‌شود: راه را طى كردم. خداى تعالى فرمود: «... تا از آن به راههاى فراخ برويد».

گاهى خود، متعدّى به كار مى‌رود، مانند: «سَلَكَ الطَّريقَ سلوكاً»، كه از باب «قَعَدَ» به معناى: «راه را طى كرد»، و گاهى به وسيله حرفِ جّرِ «با» يا «مِن» يا ... و نيز به وسيله باب افعال، متعّدى مى‌شود.

وَ سَلَكَ لَكُم فيها سُبُلًا.[٣] و در آن (زمين) براى شما راههايى پديد كرد.[٤]

اراده‌

اراده، اصطلاحى كلامى و فلسفى است كه در لغت، به معناى خواست و عزم است، امّا معناى اصطلاحى آن، مرتبه‌اى از خواستن است كه در آن، شخص به كارى از ميان كارهاى‌

[١] - در برخى از نسخه‌ها آمده است كه« سَلَكَ بِهِمْ فِى طريقِ ارادتِهِ»

[٢] - نوح، آيه ٢٠

[٣] - طه، آيه ٥٣

[٤] - مفردات، ص ٤٢١