اسرار خاموشان (شرح صحيفه سجاديه) - خلجي، محمد تقي - الصفحة ١٧٠ - ستايش خداوند و سپاسگزارى از نعمتهاى او

چشمه‌اى روان سازى ... يا خدا و فرشتگان را روياروى ما [براى گواهى بر درستى گفتار خود] بياورى.

اين آيات، درخواست گروهى از مردم نادان زمان پيامبر ٦ را- كه خواستار ديدن خداوند بودند- سخت ناپسند و نشانه استكبار و سركشى آنان، مى‌داند، و چون، علاوه بر اين درخواست ناخردمندانه، ديدار فرشتگان را نيز مى‌طلبيدند؛ خداى تعالى در پاسخ آنان فرمود:

يَوْمَ يَرَوْنَ الْمَلائِكَةَ لابُشْرى‌ يَوْمَئِذٍ لِلْمُجْرِمِينَ وَ يَقُولوُنَ حِجْراً مَحْجُوراً.[١] روزى كه فرشتگان را ببينند (هنگام مرگ يا روز حشر)، آن روز، بزهكاران را مژده‌اى نيست و [به آنها] گويند، [بهشت بر شما] بسته و حرام است.

آرى! آنها روز رستاخيز، فرشتگان را خواهند ديد؛ ولى ديگر براى آنان سودى نخواهد داشت، زيرا همين فرشتگان، مأمور كيفر آنان‌اند و آنها كه امروز تا اين اندازه بر ديدنِ فرشتگان اصرار مى‌ورزند، در آن روز، فرياد مى‌زنند كه از ما دور شويد.

تبيين ديدگاه قرآن و روايات درباره رؤيت خدا

از دقّت و تامّل در ظهور آغازين آياتى كه «رؤيت» خداوند را مطرح كرده‌اند، بويژه آيه ١٤٣ سوره اعراف، چنين برمى‌آيد كه قصّه «رؤيت خداوند» در نگاه عاميانه و درك متعارف مردم، همان ديدنِ با چشم سَر است؛ ليكن چنين نگاهى به مسئله رؤيت خداوند، از ديدگاه معارف ناب توحيدى كه قرآن كريم، روايات و سخنان صاحبان عصمت نقاب از چهره آنها بر افكنده‌اند، پذيرفتنى نيست؛ چرا كه به هنگام رؤيت، ناگزير، دستگاه بينايى آدمى به كار مى‌افتد تا از صورت جسم مورد نگاه، صورتى همچون خود آن و رنگ آن در ذهن تصوير كند؛ يعنى عملى كه آن را

[١] - فرقان، آيه ٢٢