راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء) - الفيض الكاشاني - الصفحة ٤٢٢ - چگونگى دوزخ و هولها و عذابهاى آن
اين است خوراك و نوشيدنى دوزخيان به هنگامى كه گرسنه مىشوند، اكنون به مارها و كژدمهاى جهنّم و شدّت زهر و بزرگى جثّه و زشتى منظر آنها بنگر كه بر اهل جهنّم مسلّط و به آنها شيفته مىشوند و يك ساعت از گزيدن آنها باز نمىايستند.
از پيامبر خدا صلّى الله عليه و آله روايت است كه: كسى كه خداوند به او مالى دهد و وى زكات آن را پرداخت نكند روز قيامت مال او به صورت مارى بسيار زهر ناك كه بر بالاى چشمانش دو خال سياه است مجسّم و طوق گردن او مىشود، سپس دو گوشه دهن او را مىگيرد و مىگويد:
من مال و گنج تو هستم، و پس از آن پيامبر صلّى الله عليه و آله اين آيه را خواند: وَ لا يَحْسَبَنَّ الَّذِينَ يَبْخَلُونَ بِما آتاهُمُ الله من فَضْلِهِ هُوَ خَيْراً لَهُمْ«١».
پيامبر صلّى الله عليه و آله فرموده است: «در دوزخ مارهايى است همانند گردن شتران تنومند بختى كه چون يكى از آنها بگزد چهل سال سوزش زهر آن احساس مىشود. و در آن كژدمهايى است مانند استر پالاندار كه وقتى مىگزند گزيده شده چهل سال دچار سوزش زهر آن است. اين كژدمها و مارها بر كسانى مسلّط مىشوند كه در دنيا بخل و بد خويى و آزار رسانى به مردم بر آنان چيره باشد و كسى كه خود را از خويها نگهدارد اين مارها و كژدمها برايش مجسّم نمىشوند و از آنها مصون مىماند»«٢».
پس از اينها در بزرگ گردانيدن اجسام دوزخيان بينديش چه خداوند بر طول و عرض اندام آنها مىافزايد تا بدين سبب عذاب آنها زيادتر شود و سوزندگى آتش و سوزش گزيدگى مارها و كژدمها را يكباره در همه اجزاى بدن خود پياپى احساس كنند. از پيامبر خدا صلّى الله عليه و آله روايت است كه: «دندان كافر در آتش مانند كوه احد و ستبرى پوست بدنش به اندازه مسافت سه روزه راه است»«٣». و نيز فرموده است: «لب پايين او بر سينهاش افتاده و لب بالايش پهن شده و صورتش را پوشانيده است»«٤». و نيز: «در روز قيامت زبان كافر دو فرسخ كشيده مىشود و مردم آن را پايمال مىكنند»«٥» با اين بزرگى بدن پيوسته آتش آنها را
«١» آل عمران / ١٨٠: آنها كه بخل مى ورزند و آنچه را از فضل خود به آنها داده انفاق نيم كنند گمان نكنند براى آنها خير است بلكه براى آنها شر است .
«٢» مسند احمد، طبرانى از طريق ابى لهيعه از دراج از عبدالله بن حارث بن جز ء، صحيح ابن جبان ، حاكم و گفته است سند آن صحيح است .
«٣» صحيح مسلم ، ج ٨، ١٥٤ از حديث ابى هريره .
«٤» ترمذى نظير آن را روايت كرده است .
«٥» سنن ترمذى ، ج ١٠، ص ٤٩ و در آن آمده است : ((زبانش يك يا دو فرسخ كشيده مى شود.))