راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء) - الفيض الكاشاني - الصفحة ١١٠ - در بيان معناى رضا به قضاى الهى و حقيقت و فضيلت آن

مرتبه‌اى بالاتر از نظر كردن به او نيست، و اين كه پس از نظر رضاى او را درخواست كرده‌اند براى آن است كه رضا سبب دوام نظر است و گويى اينان كه به نعمت ديدار دست يافته‌اند آن را برترين هدفها و بالاترين آرزوهاى خود دانسته و در آن هنگام كه به آنها امر مى‌شود از خدا بخواهند، جز دوام ديدار او را مسألت نمى‌كنند و دانسته‌اند كه رضا سبب دوام رفع حجاب است، خداوند فرموده است: وَ لَدَيْنا مَزِيدٌ«١». يكى از مفسّران در اين باره گفته است:

در وقت مزيد از سوى پروردگار عالم سه تحفه كه نظير آنها در بهشت يافت نمى‌شود براى بهشتيان مى‌رسد: يكى از آنها هديّه‌اى است از سوى حق تعالى كه در بهشت مانندى براى آن نيست و قول حق تعالى: فَلا تَعْلَمُ نَفْسٌ ما أُخْفِيَ لَهُمْ من قُرَّةِ أَعْيُنٍ«٢» اشاره به آن است. دوم سلام پروردگار بر ايشان است و آن افضل از هديّه مى‌باشد چنان كه فرموده است: سَلامٌ قَوْلًا من رَبٍّ رَحِيمٍ«٣». سوم آن است كه حق تعالى به آنان مى‌گويد: من از شما خشنودم. اين از هديه سلام برتر است چنان كه او فرموده است: وَ رِضْوانٌ من الله أَكْبَرُ«٤»، يعنى رضاى خداوند از نعمتهايى كه آنان به آنها متنعّم‌اند برتر است. اين فضيلت خشنودى خداست كه ثمره خشنودى بنده است و معناى آن به چيزى كه درباره محبّت خداوند نسبت به بنده ذكر كرديم نزديك است و چون فهم مردم از درك آن قاصر است رواست كه انسان در صدد كشف حقيقت آن برآيد، و كسى كه توانايى آن را داشته باشد مى‌تواند به طور مستقل آن را نسبت به خود ادراك كند. حقيقت رضاى خلق را در آينده ذكر خواهيم كرد.

امّا اخبار وارد در فضيلت آن: از پيامبر خدا صلّى الله عليه و آله روايت شده است كه از دسته‌اى از اصحاب خود پرسيد شما چه كسانى هستيد گفتند: مؤمنان، فرمود: نشانه ايمانتان چيست؟

عرض كردند: به هنگام بلا صبر و در وقت رفاه شكر مى‌كنيم و به قضاى الهى خشنوديم، فرمود: «به پروردگار كعبه سوگند شما مؤمنيد»«٥» و در خبر ديگرى آمده كه فرمود: «اينان حكيمان و عالمانند نزديك است از فقاهتى كه دارند از پيامبران باشند»«٦» در خبر است كه: