آئين كيفرى اسلام - ترابى شهرضايى، اكبر - الصفحة ٤٤٩ - فرع دوّم امتزاج مسكر با غير مسكر
سائل گفت: بعضى از عراقىها مىگويند: مقصود رسول خدا صلى الله عليه و آله قدحى است كه مستكننده باشد؟ امام عليه السلام فرمود: هرچه زياد آن مستكننده باشد، اندكش نيز حرام است.
سائل گفت: آيا مىتوانم حالت مسكريّت و خمريّتش را با آب بشكنم؟- يعنى آن را با آب مخلوط كنم تا حالت اسكارش از بين برود؛ آيا جايز است؟- امام عليه السلام فرمود: آب چه كاره است كه حرام را حلال كند، چه اثرى مىتواند داشته باشد؟ از خدا بترس و آن را نياشام.
از اين روايت استفاده مىشود در جايى كه خمر با آب مخلوط گردد، حرمتى كه باقى مىماند به واسطهى نجاست نيست. اين عبارت به مسألهى نجاست ربطى ندارد. عنوانش اين است كه آب نمىتواند حرام خدا را حلال كند.
به عبارت ديگر، اگر حرمت را معلول نجاست بدانيم، قبل از امتزاج و بعد از آن نجاست هست؛ ليكن حضرت در روايت، حرمت را به خمر مستند كرده و مىگويد: آب نمىتواند نقشى در حلّيت داشته باشد. شايد امام راحل رحمه الله به اين روايت توجّه نكردهاند.
نظر برگزيده و دليل قول مشهور
از روايت اسحاق بن عمّار- «قال: سألت أبا عبداللَّه عليه السلام عن رجل شرب حسوة خمر، قال: يجلد ثمانين جلدة، قليلها وكثيرها حرام» [١]- استفاده مىشود بر شرب مقدار بسيار كمى از خمر هشتاد تازيانه است. آنگاه فرمود: كم و زيادش حرام است.- در اين موثّقه، شرب خمر كم موجب حرمت و ترتّب حدّ دانسته شده است- در صحيحهى عبدالرحمان بن حجّاج نيز امام عليه السلام فرمود: «إنّ ما أسكر كثيره فقليله حرام»؛ [٢] آيا مقصود فقط بيان حرمت مقدار كم است و كارى به حدّ ندارد؟ به نظر مىرسد امام عليه السلام فقط در مقام بيان حرمت تكليفى نباشند، بلكه حدّش نيز از روايت دانسته مىشود؛ ذيل روايت كه مىگويد:
«إتّق اللَّه ولا تشربه» [٣] به قرينهى صدر روايت، فقط بيان حرمت نيست؛ بلكه حدّ را نيز بيان مىكند.
[١]. وسائل الشيعة، ج ١٨، ص ٤٦٨، باب ٣ از ابواب حدّ مسكر، ح ٧.
[٢]. همان، ج ١٧، ص ٢٦٩، باب ١٧ از ابواب اشربهى محرّمه، ح ٧.
[٣]. همان.