آئين كيفرى اسلام - ترابى شهرضايى، اكبر - الصفحة ٢٢٨ - دليل اثبات حلق رأس و غيره

توبه كند؛ هرگاه توبه كرد، برمى‌گردد؛ و اگر سال‌ها بگذرد و توبه نكند، نفى و تبعيد ادامه دارد. امام راحل قدس سره نيز مى‌فرمايند: بعيد نيست مقدار تبعيد به نظر حاكم باشد. هر مقدارى صلاح مى‌داند؛ دو ماه، يا بيشتر و يا كمتر.

بيان امام راحل قدس سره بهتر از نظر صاحب جواهر رحمه الله است؛ زيرا، ايشان تا توبه‌ى قوّاد حكم به تبعيد مى‌كند. اين قيد را از كجا استفاده كرده است؟ روايت اصل نفى را متعرّض شده و مقدارش را معيّن نكرده است. اين مطلب بيانگر واگذارى تعيين مقدار نفى به عهده‌ى حاكم است. همان‌طور كه اگر روايتى گفت: «يجلد» و اشاره‌اى به صد تازيانه‌ى قرآن نداشته، بلكه به صورت مطلق مطرح كند، مى‌گوييم: تعيين مقدارش به عهده‌ى حاكم است، هرچه او مصلحت مى‌بيند، اقامه مى‌كند. در اين‌جا نيز اصل نفى را فرموده، ولى مقدارش را بيان نكرده است؛ لذا، مى‌گوييم مدّت آن را حاكم معيّن مى‌كند.

دليل اثبات حلق رأس و غيره‌

فقها گفته‌اند: علاوه بر هفتاد و پنج تازيانه، بايد سر مرد را تراشيده، و او را دور شهر بگردانند و به مردم نشانش دهند تا او را بشناسند و عبرت بگيرند كه عاقبت قوّادى اين است. بر اين مطلب حتى ابن‌ادريس رحمه الله‌ [١] كه به حجيّت خبر واحد معتقد نيست، فتوا داده است.

دليل اين عقوبت‌ها چيست؟ در روايت ابن‌سنان‌ [٢] به اين مطلب هيچ اشاره‌اى نشده است، بلكه ادّعاى اجماع‌ [٣] كرده‌اند؛ به گونه‌اى كه ابن‌ادريس رحمه الله هم فتوا مى‌دهد.

[١]. السرائر، ج ٣، ص ٤٧١.

[٢]. وسائل الشيعة، ج ١٨، ص ٤٢٩، باب ٥ از ابواب حدّ سحق و قيادت، ح ١.

[٣]. غنية النزوع، ص ٤٢٧؛ الانتصار، ص ٥١٥.