آئين كيفرى اسلام - ترابى شهرضايى، اكبر - الصفحة ٣٩١ - انواع تعزير
اقامه گردد، بايد كمتر از چهل يا بيست و ... باشد؛ امّا روايت حمّاد بن عثمان دلالت ندارد كه تعزير حتماً بايد به تازيانه باشد؛ و همينطور روايت عبيد بن زراره، كه تعزير را متناسب با گناه حدّدار آن معرّفى مىكرد نيز مربوط به جايى است كه بخواهيم تازيانه بزنيم.
دو راه براى تعميم تعزير و عدم اختصاصش به تازيانه گفتهاند:
١- تمسّك به اطلاقات
در باب تعزير اطلاقاتى داريم؛ مقيّداتى كه وارد شده مىتواند اين اطلاقات را به اين مقدار تقييد كند كه اگر تعزير به تازيانه محقّق شد، بايد كمتر از چهل يا بيست يا كمتر از حدّ مناسب با گناه باشد؛ امّا دلالتى ندارد كه تعزير بايد به تازيانه باشد و به چيز ديگر امكان ندارد؛ چهبسا جريمهى نقدى براى يك بازارى آثار تأديبى بيشترى از تازيانه داشته باشد.
به عبارت ديگر، روايت حمّاد بن عثمان و غير آن دو، جهت تقييدى ندارد؛ يعنى روايات مطلقه را مقيّد به سوط و تازيانه كند و سوط و تازيانه را نيز به كمتر از چهل و مانند آن تقييد بزند. نمىتوان اين دو جهت را از روايات تقييد استفاده كرد؛ بلكه استنباط ما اين است كه اگر بخواهد تعزير با تازيانه اقامه شود، بايد كمتر از فلان مقدار باشد. دو روايت در تأييد اين ادّعا داريم:
محمّد بن عليّ بن الحسين بإسناده، عن ابن أبي عمير، عن حفص بن البختري، عن أبي عبداللَّه عليه السلام، قال: اتي أمير المؤمنين عليه السلام برجل وجد تحت فراش رجل فأمر به أمير المؤمنين عليه السلام فلوّث في مخرأة. [١]
فقه الحديث: امام صادق عليه السلام فرمود: مردى را نزد امير مؤمنان عليه السلام آوردند كه او را در رختخواب مردى ديگرى يافته بودند. امام عليه السلام دستور داد: او را به محل فاضلاب ببريد و به نجاست آلوده كنيد.
اكبر ترابى شهرضايى،
ن روايت شاهد اين است كه تعزير به تازيانه اختصاص ندارد؛ بلكه ممكن است از راهى ديگر مجرم را تأديب كرد.
[١]. وسائل الشيعة، ج ١٨، ص ٤٢٤، باب ٦ از ابواب حدّ لواط، ح ١.