و رفتارش پسنديده باشد و بينندگان با ديدن او به ياد خدا بيفتند و با ذهن و دل و زبانشان خدا را بستايند و در عمل نيز نعمتهاى او را پاس بدارند و جز خدا را از ساحت زندگى خود، دور كنند. ديدارشان، خدا را به ياد آورد و گفتارشان، بر دانايى آدمى بيفزايد و رفتارشان، شوق ديدارِ خداوند را در دل بپروراند.

خدا را به گونه‌اى بايد ستود كه ستايش او ما را به طاعتش وا دارد، و مايه‌هاى گذشت او را فراهم آورد و وسيله آمرزش از گناهانمان گردد و راهِ بهشت را به رويمان بگشايد و پناهى از عذاب او و امانى از خشم او گردد و در اداى حقّ او و انجام دادن وظيفه بندگى‌اش ما را مدد رساند. حَمْداً يَكُونُ وُصْلَةً الى‌ طاعَتِهِ وَ عَفْوِهِ ....

د. بنا بر تعاليم اسلام، علاوه بر زندگى اين جهانى، يك حيات اخروى نيز وجود دارد.

«آخرت»، در زندگى مسلمانان مؤمن، به عنوان واقعيتى زنده و عينى و اصلى مطرح است و قرآن مجيد، به آدميان هشدار مى‌دهد كه:

وَ لَلْآخِرَةُ خَيرٌ لَكَ مِنَ الْاولى‌.[١] هر آينه، آن جهان، براى تو بهتر از اين جهان است.

و اساساً زندگى دنيا در قياس با آخرت، به تعبير قرآن، «شامگاهى يا چاشتگاهى» بيش نيست، بنا بر اين، «سعادت»- كه مطلوب و گمشده آدميان است-/ خوشى و لذّت و بهجت و سرور پايدار و بى زوالى خواهد بود كه در آن جهان، مؤمنان بدان دست مى‌يابند؛ اگر چه به لحاظ مراتب انگيزه‌هاى آدمى، سعادت در آخرت نيز داراى مراتبى خواهد بود:

وَأَمَّا الَّذِينَ سُعِدُوا فَفِي الْجَنَّةِ خَالِدِينَ فِيهَا مَا دَامَتِ السَّموتُ وَالْأَرْضُ إِلَّا ما شَاءَ رَبُّكَ عَطَاءً غَيْرَ مَجْذُوذٍ.[٢] و امّا كسانى كه نيكبخت شوند، پس در بهشت جاويدان‌اند تا آسمانها و زمين هست، مگر آنكه پروردگار تو خواهد، بخششى هميشگى و نابُريده.

امام سجّاد (ع)، خدا را به گونه‌اى مى‌ستايد كه ميوه شيرين اين ستايش، او را به مطلوب و گمشده‌اش برساند؛ يعنى در گروه سعادتمندان واقعى (اولياى خداوند) در آيد؛ اوليايى كه بودن در ميان آنان، نشستن در حضور خداوند است: حَمداً نَسْعَدُ به فى السُّعداء مِنْ اوْلِيائِهِ.

[١] - ضحى، آيه ٤

[٢] - هود، آيه ١٠٨